ظن صرف

[ویکی فقه] ظن صِرف، به معنای حکم غیر جازم به ترجیح یکی از دو طرف نقیض با تجویز طرف دیگر است.
ظن بر دو معنا اطلاق می شود: ظن مقابل یقین و ظن صِرف. ظن مقابل یقین شامل سه قسم است: ظن صِرف، جهل مرکب و اعتقاد تقلیدی.
شروط تحقق یقین
توضیح اینکه تحقق یقین، منوط به تحقق سه شرط است:۱. جازم بودن حکم؛۲. مطابقت حکم با واقع؛۳. استناد حکم به علت و سبب آن. اگر این سه شرط در حکمی جمع نباشد، به آن حکم «ظنی» گویند (و مراد از «ظنّ مقابل یقین» همین معناست). اکنون اگر شرط اول منتفی باشد آن را «ظن صِرف» گویند و اگر شرط دوم منتفی باشد آن را «جهل مرکب» گویند و اگر شرط سوم منتفی باشد آن را «تقلید» گویند.
توضیح اصطلاح
بنابراین، ظن صِرف عبارت است از: حکم غیر جازم که یکی از دو طرف نقیض، نزد ظان رجحان دارد، اما احتمال طرف مقابل را هم می دهد. سبب رجحان، گاهی شهرت حقیقی و گاهی استناد مطلب به اشخاص صادق و فرزانگان و گاهی امر دیگری مثل تواتر و تجربه اکثری، و حدس و تواتر غیر یقینی است. آنچه در قضایای مظنونات (که ماده صناعت خطابه اند) از ظن اراده شده است، «ظن صِرف» است.
مستندات مقاله
...

💡 پس از آن علامه روانبد آنجا را ترک کرد و مردم نیز با صرف نظر از وام‌های ربوی خود را از حرام نجات دادند.

💡 صرف در پردازِ دل کن قوّتِ بازوی خویش در جهانِ تیره صائب تا نفس باشد ترا

💡 چون شمعم از غمت همه تن صرف اشک شد از بس گریست دیده شب زنده‌دار من

💡 (و جمع آورى صدقات (زكات و مالياتهاى الزامى ) بجا و صحيح و صرف كردن آنهادر موارد شرعى است ).

💡 حیف باشد بهر دنیا صرف کردن نقد عمر هست دنیا نزد عارف جیفهٔ در مزبله

💡 اگر تا امروز تمام نگرانى و انديشه شما صرف اين شده است كه از جهات مادى پيشرفكنيد، اكنون وقت آن رسيده است تا بخود بپردازيد، و وسيله اى براىتكامل روح خود بجوييد.