سوره قریش

[ویکی فقه] سوره قریش، یکصد و ششمین سوره قرآن کریم می باشد و در
این سوره در ارتباط با سوره فیل است که دشمنان حبشی مهاجم به کعبه نابود شدند و این کار برای خاطرجمعی و ایمنی قریش در کوچ های تابستانی و زمستانی انجام گرفت. چون این سوره با (لایلاف قریش) (آغاز شده و به شرح کوچ تابستانی و زمستانی قریش و یادآوری نعمت های خداوند به آنان پرداخته، به سوره) «قریش» نامگذاری شده است. این سوره بر قریش منت می گذارد که خدای تعالی با این دفاعی که از مکه کرد شما را در انظار، مورد احترام قرار داد تا بتوانید با امنیت کامل بدون این که راهزنان متعرض شما شوند، کوچ تابستانی و زمستانی خود را به منظور تجارت انجام دهید، آن گاه دعوتشان می کند به توحید و عبادت رب بیت.
ویژگی های سوره
۱. چهار آیه به عدد اکثر مکتب های تفسیری از جمله عدد کوفی، پنج آیه به عدد حجازی، هفده یا نوزده کلمه و ۷۳ یا ۹۳ حرف دارد.۲. در ترتیب نزول، بیست و نهمین و در مصحف شریف یکصد و ششمین سوره است.۳. پس از سوره تین و پیش از سوره قارعه در مکه و پیش از هجرت نازل شد و هیچ آیه مدنی ندارد.۴. از نظر کمیت، از سوره های مفصل و از نوع قصار آن قلمداد می شود.۵. برخی بر این باورند از نظر فقهی، در قرائت نماز، این سوره با سوره فیل یک سوره به شمار می آید؛ یعنی این دو سوره باید با هم خوانده شوند.۶. نسخی در آن واقع نشده است.
نکته مهم
دانسته شد، مضمون این سوره به نوعی ارتباط با سوره فیل دارد؛ به همین سبب بعضی، از اهل سنت گفته اند سوره فیل و ایلاف یک سوره اند، هم چنان که نظیر این سخن را درباره دو سوره ضحی و الم نشرح گفته اند، چون بینشان ارتباطی وجود دارد، و این نظریه را به مشهور در بین شیعه نسبت داده اند؛
← پاسخ علامه طباطبایی
...
[ویکی شیعه] سوره قریش یا ایلاف صد و ششمین سوره و از سوره های مکی قرآن که در جزء سی ام جای گرفته است. این سوره را از آن جهت که درباره همبستگی قریش سخن می گوید، قریش یا ایلاف نامیده اند. این سوره نعمت های خدا به قریش و وظایف آنان را در برابر این نعمت های الهی بیان می کند. از پیامبر(ص) نقل شده است هر کس سوره قریش را قرائت کند، خداوند به تعداد طواف کنندگان و معتکفان در مسجد الحرام به ازای هر یک، ده حسنه به او می دهد.
این سوره را قریش یا ایلاف نامیده اند؛ زیرا درباره همبستگی قریش (لایلاف قریش) سخن می گوید.
سوره قریش جزوسوره های مکی قرآن و در ترتیب نزول بیست و نهمین سوره ای است که بر پیامبر(ص) نازل شده است. این سوره در چینش کنونی مُصحَف صد و ششمین سوره است و در جزء سی ام قرآن جای دارد.
[ویکی اهل البیت] سوره قریش صد و ششمین سوره از قرآن است و دارای 4 آیه است.
سوره «لایلاف» مکی است.این سوره در ترتیب مصحف صدو ششمین سوره و در ترتیب نزول بیست و نهمین سوره قرآن کریم است که پیش از آن سوره تین و پس از آن سوره قارعه نازل شده است.
پنج آیه حجازی و چهار آیه از نظر دیگران است. اختلاف آن در آیه «مِنْ جُوعٍ» از نظر اهل حجاز است.
در حدیث ابی بن کعب است که هر کس آن را قرائت کند خداوند به او عطا فرماید به عدد هر کس که طواف کعبه نموده و معتکف به آن باشد ده حسنه.
و عیاشی به اسناد خودش از مفضل بن صالح از امام صادق علیه السلام روایت کرده که فرمود جمع نمی شود دو سوره در یک رکعت، مگر «الضحی و الم نشرح»، و «الم تر کیف و لایلاف قریش».
و از ابی العبّاس از امام باقر و یا امام صادق علیهما السلام روایت کرده که فرمود، «الم تر کیف فعل ربّک» و «لایلاف قریش» یک سوره است و روایت شده که ابی بن کعب در مصحف و قرآنش بین آنها «بسم اللَّه» را که فصل بین دو سوره است نگذاشت.
این سوره بر قریش منت می گذارد که خدای تعالی با این دفاعی که از مکه کرد شما را در انظار، مورد احترام قرار داد تا بتوانید با امنیت کامل بدون اینکه راهزنان متعرض شما شوند کوچ تابستانی و زمستانی خود را به منظور تجارت انجام دهید، آن گاه دعوتشان می کند به توحید و عبادت رب بیت.

💡 مفسران قرآن، در یکی بودن دو سورهٔ قریش و فیل، دچار اختلاف شده‌اند و در این بین، گروهی این دو سوره را یک سورهٔ واحد و گروه دیگر این دو را جدای از هم می‌دانند. بر اساس گزارشی که در منابع اهل سنت موجود است، در قرآنی که ابی بن کعب، از صحابهٔ محمد، پیامبر اسلام، نوشته بود، بین این دو سوره، «بسم الله الرحمن الرحیم» وجود نداشت. با این وجود بر اساس روایتی در منابع سنی، به وجود بسم الله بین این دو سوره در قرآن ابی بن کعب تصریح شده‌است. در میان منابع شیعی نیز طبرسی روایتی مرفوع را از محمدباقر و جعفر صادق، امامان پنجم و ششم شیعه امامیه، گزارش می‌کند که بر اساس آن دو سوره فیل و قریش یکی هستند. ابن کثیر به نقل از محمد بن جریر طبری و همین‌طور ابن عاشور -از مفسران اهل سنت- از اجماع مسلمانان در منفصل بودن این دو سوره یاد کرده‌اند. در این خصوص فتوایی فقهی از جمعی از فقهای شیعه گزارش شده‌است که قرائت دو سوره قریش و فیل به تنهایی در نماز کفایت نخواهد کرد.

💡 در این بین، گروهی از شیعیان همچون ملا فتح‌الله کاشانی با استناد به سه روایتی که این دو سوره را یک سوره می‌دانند، قائل به وحدت سوره فیل و سوره قریش شده‌اند.