مسجد فقیر
«مسجد فقیر» به محلی در بخش عالی مدینه، که به نام فقیر شناخته میشود، اشاره دارد. این منطقه تاریخی در واقع نمادی از زندگی و فعالیتهای امام علی (علیه السلام) و پیامبر اسلام (صلی الله علیه وآله) در آن زمان است. بر اساس نقلها، پیامبر اسلام بخشی از زمین زراعی این محله را به عنوان اقطاع به امام علی (علیه السلام) واگذار کرد که نشان از اهمیت آن مکان دارد. مسجد فقیر، که امروزه فقط بنای مخروبهای از آن باقی مانده، به عنوان مکانی تاریخی یاد میشود که با مسجدی قدیمی در این محله شناخته میشود. شواهد نشان میدهند که این محل زمانی دارای یک محراب و چند قرآن بوده است و کف آن نیز با موکت و حصیر پوشانده شده است. بنای مسجد فقیر در فاصلهای نه چندان دور از مسجد بنی قریظه واقع شده و بقایای آن درختان نخل را که احتمالاً به دست رسول خدا و سلمان فارسی کاشته شده، در بر داشته است. اهمیت این مکان به ویژه به دلیل دعوت رسول خدا از سلمان برای حفر محلی در این منطقه، به منظور کاشت نخل، نمایان میشود. این اقدام نه تنها نشاندهنده فعالیتهای پیامبر در ترویج کشاورزی بود، بلکه به خاطر اشاره به غنا و باروری معنوی آن مکان، مسجد فقیر را به یک مکان مقدس و قابل احترام در تاریخ اسلام تبدیل کرده است. این بنای تاریخی نمادی از پیوند عمیق جامعه اسلامی با تعالیم و زندگی پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله) و امام علی (علیه السلام) است.
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] فُقَیر نام محلی کوچک در بخش عالی مدینه; یعنی همین عوالی بوده است.
فُقَیر نام محلی کوچک در بخش عالی مدینه; یعنی همین عوالی بوده است. بر اساس آنچه نقل شده، رسول خدا(صلی الله علیه وآله) بخشی از زمینِ زراعی این محله را به عنوان اِقْطاع، به امام علی(علیه السلام) واگذار کرده است. بنابراین، باید این محل نشانی از آن حضرت برای شیعیان، در طول تاریخ داشته باشد. در این محله به مانند محلات دیگر، مسجدی وجود داشته است که امروز بنای مخروبه ای از آن برجای مانده است. این بنای مخروبه با عنوان باغ سلمان در غرب مسجد بنی قریظه ـ با فاصله تقریبی سیصد تا چهارصد متر قرار دارد.
شواهد مسجد بودن این محل
آنچه اکنون دیده می شود زمینی است که به نظر می رسد نخلستان بوده و در میان آن، بنایی حدود بیست متر مربع به صورت مخروبه هست که از ظواهر امر چنان بر می آید که مسجد است. محرابی در گوشه ای از آن به چشم می خورد و قرآن هایی نیز در کنار آن چیده شده است. در کف این بنا موکتی پهن شده و چند حصیر نیز دیده می شود. دیوار شرقی و غربی آن سالم اما بقیه قسمت ها ویران شده است.
تاریخجه مسجد
گفته شده که رسول خدا(صلی الله علیه وآله) از سلمان خواست دراینجا محلی را حفر کند تا آن حضرت نخلی درآنجا بکارد. از آنجا که رسول خدا به سلمان فرمودند: اِذْهَبْ یا سَلْمان فَقَفِّر لَها، فَاِذا فَرَغْتَ فَاتِنی أَکن أَنَا أَضَعُها بِیدی، این محل به مسجدالفقیر شهرت یافت. گویند نخلی که گفته شده، رسول خدا(صلی الله علیه وآله) و سلمان آن را کاشتند، چندین سال پیش، در آتش سوخته است.