فک اعلی

فکِ اَعلی اصطلاحی در زبان عربی و فارسی علمی است که به بخش بالایی آرواره انسان گفته می‌شود و در پزشکی و کالبدشناسی برای مشخص کردن فک بالا در برابر فک پایین یا فک اسفل به کار می‌رود. این بخش از جمجمه استخوانی ثابت دارد و دندان‌های ردیف بالایی در آن قرار گرفته‌اند و نقش مهمی در جویدن، سخن گفتن و شکل ظاهری صورت ایفا می‌کند. فک اعلی در زبان فارسی با نام‌هایی مانند فک بالا، آرواره بالا و زَبَرِ زبرین نیز شناخته می‌شود و در متون قدیمی و علمی کاربرد داشته است. برخلاف فک پایین که قابلیت حرکت دارد، فک اعلی به صورت ثابت به استخوان‌های جمجمه متصل است و حرکت مستقلی ندارد. این قسمت علاوه بر نگهداری دندان‌های بالا، در ساختار بینی، گونه‌ها و سقف دهان نیز نقش مهمی دارد و بخشی از ساختمان اصلی صورت را تشکیل می‌دهد. در برخی کاربردهای عامیانه و غیرتخصصی، واژه فک اعلی گاهی به سقف دهان یا کام نیز اشاره پیدا می‌کند، هرچند از نظر علمی این دو دقیقاً یکسان نیستند. در دانش پزشکی، شناخت فک اعلی اهمیت زیادی دارد زیرا مشکلات مربوط به دندان‌ها، سینوس‌ها و ناهنجاری‌های صورت ممکن است به این بخش ارتباط داشته باشند. این اصطلاح در کتاب‌های کالبدشناسی و دندان‌پزشکی برای توضیح ساختار استخوانی سر و صورت به صورت گسترده استفاده می‌شود. واژه «اعلی» در این ترکیب به معنای بالاتر یا فوقانی است و نشان می‌دهد که منظور بخش بالایی آرواره انسان است.