علل غیبت امام زمان

[ویکی فقه] علل غیبت امام زمان (عجّل الله فرجه الشریف) سرّی از اسرار الهی است که حکمت آن بر بندگان پوشیده است و جز خدا و امامان معصوم (علیهم السّلام) کسی نسبت به آن اطلاع کافی و کامل ندارد، هر چند نمی توان به همه اسرار آن حضرت پی برد، امّا با استفاده از روایات معصومین (علیهم السّلام) به برخی از این علل و حکمتها اشاره می شود.
غیبت امام زمان (عجّل الله فرجه الشریف) از اموری است که عقل بشر به تنهایی از کشف همه اسرار آن ناتوان است و پیوسته مورد سؤال قرار گرفته و فکرها را مشغول نموده است، ولی باید توجّه داشت که بر اساس برخی روایات علّت و فلسفه واقعی غیبت امام مهدی (علیه السّلام) سرّی از اسرار الهی است که حکمت آن بر بندگان پوشیده است و جز خدا و امامان معصوم (علیهم السّلام) کسی نسبت به آن اطلاع کافی و کامل ندارد و تنها بعد از ظهور آن حضرت این مطلب روشن خواهد شد. لذا پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلّم) می فرماید: (یا جابر! انّ هذا لامر من امراللّه و سرّ من سرّ اللّه، مطوّی عن عباده فایّاک و الشّک فی امر اللّه فهو کفر) «ای جابر! (غیبت امام زمان) سرّی از اسرار الهی می باشد که بر بندگان پوشیده است، مبادا در امر خدا شک کنی، چرا که تردید در امر خدا کفر است.»و چنانکه عبداللّه بن فضل هاشمی روایت کرده که از امام صادق (علیه السّلام) شنیدم می فرمود: «همانا برای «صاحب الامر» غیبتی تخلف ناپذیر است، به طوریکه اهل باطل در آن تردید می کنند.عرض کردم: یابن رسول اللّه! چرا غیبت می کند؟فرمود: به علّتی که به ما اجازه نداده اند آشکار سازیم.عرض کردم: چه حکمتی در غیبت اوست؟فرمود: همان حکمتی که در غیبت حجّتهای پیش از او بوده است، حکمت غیبت قائم بعد از آمدن خود او ظاهر می شود، چنانکه حکمت سوراخ کردن کشتی توسط خضر و کشتن آن بچه و تعمیر دیوار، برای حضرت موسی (علیه السّلام) ظاهر نگشت، مگر موقعی که خواستند از هم جدا شوند.» (انّ لصاحب هذا الامر غیبة لابدّ منها یرتاب فیها کلّ مبطل، فقلت: و لم جعلت فداک؟ قال: لامر لم یؤذن لنا فی کشفه لکم قلت. فما وجه الحکمة فی غیبته؟ قال وجه الحکمة فی غیبته وجه الحکمة فی غیبات من تقدّمه من حجج اللّه ـ تعالی ذکره ـ ان وجه الحکمة فی ذلک لا ینکشف الاّ بعد ظهوره کما لم ینکشف وجه الحکمة فیما آتاه الخضر (علیه السّلام) من خرق السفینة و قتل الغلام و اقامة الجدار لموسی (علیه السّلام) الی وقت افتراقهما)
علل و حکمتهای غیبت
بنابراین هر چند نمی توان به همه اسرار آن حضرت پی برد، امّا با استفاده از روایات معصومین (علیهم السّلام) به برخی از این علل و حکمتها اشاره می کنیم:
← آزمایش مردم
غیبت امام زمان؛ امام زمان در روایات؛ عصر غیبت.

💡 در فصلی از این کتاب که عنوانش هست «باورهای ایرانیان دربارهٔ حقّ حکومت» چنین آمده است: مسلمانان ایران در موضوع جانشینی امام غایب به دو دسته تقسیم شده‌اند؛ برخی از علمای روحانی و پیروانشان بر این اعتقادند که در تمام طول مدّت غیبت امام باید یک مجتهد معصوم امور دینی و اجتماعی و حکومتی مملکت را اداره کند، و این مجتهد باید جامع علوم، و از هر جهت منزّه از هر فساد و گناه باشد، و چنان بر همهٔ واجبات مذهبی و احکام دینی و دانش‌های بشری احاطه داشته باشد که هر پرسشی دربارهٔ مسائل دینی و اجتماعی از او می‌کنند، بی‌درنگ به درستی جواب بدهد.

💡 ولایت فقیه نظریه‌ای در فقه شیعه است که نظام سیاسی مشروع در دوران غیبت امام معصوم را بیان می‌کند. نظام جمهوری اسلامی ایران بر مبنای این نظریه تأسیس شده‌است.