دانشنامه اسلامی
[ویکی اهل البیت] حجّاج بن مسروق بن مالک بن کثیف بن عتبة الکداع الجعفی، یکی از شهدای کربلا است.
حجاج بن مسروف، حجاج بن سردق، حجاج بن مرزوق نیز گفته اند و جعفی منسوب به جعفی بن سعد، عشیره ای از «مذحج» و از عرب قحطان.(یمن و عرب جنوب) نام وی در تاریخ طبری، زیارت ناحیه و بحارالانوار آمده است. خوارزمی نیز از او نام برده است.
از شیعیان و اصحاب امیرالمؤمنین علیه السلام در کوفه بود. چون باخبر شد که امام حسین علیه السلام از مدینه به سوی مکه حرکت کرده است، رهسپار مکه شد و به آن حضرت پیوست. هنگام حرکت امام علیه السلام از مکه به سوی عراق در کنار و همراه امام علیه السلام بود.
وی در تمام اوقات نماز، مؤذن امام حسین علیه السلام بود. در جریان ملاقات حرّ با امام حسین علیه السلام چون ظهر شد، امام علیه السلام به حجّاج فرمود که اذان بگوید و او نیز گفت.
در قصر بنی مقاتل وی و یزید بن مغفّل از طرف سیدالشهدا به خیمه عبیدالله حر جعفی رفتند و پیام آن بزرگوار را به او رساندند و از او برای یاری آن حضرت دعوت به عمل آوردند.
حجاج در روز عاشورا وارد میدان شد و چنین رجز خواند:
{{بیت|أَقْدِمْ حُسَیْناً هادِیاً مَهْدِیّا|الْیَوْمَ تَلْقی جَدَّکَ النَبِیّا}
