اوند چوبی

آوند چوبی
{vessel} [زیست شناسی- علوم گیاهی] لولۀ ممتد عمودی در برخی گیاهان که از یاخته های نسبتاً پیشرفتۀ نای مانند تشکیل شده است و شیرۀ خام در آن جریان دارد متـ. چوب آوند

آوند چوبی. آوَند چوبی (xylem)
بافت ترابری در گیاهان آوندی. وظیفۀ اصلی آن هدایت آب و مواد غذایی محلول از ریشه به بخش های دیگر گیاه است. آب در نهایت براثر تعرّق از برگ خارج می شود (← برگ). آوند چوبی از انواع متفاوتی از یاخته ها تشکیل شده است. یاخته هایی طویل، باریک، و معمولاً مرده با نام تراکئید۱، سخت آگنه (اسکلرانشیم)۲، یاخته های پارانشیمی۳ با دیوارۀ نازک، و عناصر آوندی هادی از آن جمله اند. تعرق۴ خروج آب از برگ گیاه به اتمسفر به حالت بخار است. خروج آب از برگ، حرکت آب و مواد معدنی را در آوندهای چوبی برقرار می کند. این امر از آن رو اهمیت دارد که بسیاری از یاخته های گیاهی به مواد معدنی نیاز دارند. بافت آوند چوبی معمولاً در نزدیکی بافت ترابری دیگری با نام آوند آبکشی۵ قرار دارد. وظیفۀ بافت اخیر ترابری قندها و آمینواسیدها است (← پروتئین ). در گیاهان غیرچوبی، آوند آبکشی و آوند چوبی به صورت دسته ای یافت می شوند. این دسته ها را در برگ رگبرگ۶ می نامند. در اغلب نهان دانگان۷ (گیاهان گل دار)، آب از طریق عناصر آوندی حرکت می کند. اغلب بازدانگان۸ و سرخسیان۹ فاقد عناصر آوندی و برای هدایت آب به تراکئیدها وابسته اند. گیاهان غیرچوبی فقط آوند چوبی نخستین دارند که از پروکامبیوم۱۰ حاصل می شود، در حالی که در درختان و درختچه ها، آوند چوبی پسین جانشین بخش اعظم آوندهای چوبی نخستین می شود. آوندهای چوبی پسین نتیجۀ رشد پسین۱۱، حاصل از فعالیت کامبیوم آوندی اند. دیواره های یاخته ای آوند چوبی پسین براثر رسوب لیگنین۱۲ ضخیم و باعث استحکام گیاه می شوند. نیز ← چوب

💡 ایمیداکلوپراید به‌طور سیستمیک به آرامی توسط ریشهٔ گیاه جذب می‌شود و به آرامی از طریق بافت آوند چوبی به بالای گیاه منتقل می‌شود.

💡 رشد ثانویه غیرعادی از الگوی یک کامبیوم آوندی منفرد پیروی نمی‌کند که آوند چوبی به داخل و آوند آبکش به بیرون تولید می‌کند، مانند لیگنوفیت‌های اجدادی. برخی از دولپه‌ها رشد ثانویه غیرعادی دارند، برای نمونه، در گل کاغذی یک سری از کامبیا خارج از قدیمی‌ترین آبکش به‌وجود می‌آیند.

💡 به‌عنوان یک آفت‌کش سیستمیک، ایمیداکلوپراید به‌راحتی در آوند چوبی گیاهان از خاک به برگ، میوه، گرده و شهد گیاه منتقل می‌شود یا حرکت می‌کند. ایمیداکلوپراید همچنین حرکت ترنس‌لامینار عالی را در گیاهان نشان می‌دهد و می‌تواند به کوتیکول برگ نفوذ کند و به راحتی در بافت برگ حرکت کند.

💡 بیشتر گیاهان چندسلولی هستند. سلول‌های گیاهی به انواع سلول‌های متعدد تمایز می‌یابند و بافت‌هایی مانند بافت آوندی با آوند چوبی و آبکش مخصوص رگبرگ‌ها و ساقه‌های برگ و اندام‌هایی با عملکردهای مختلف فیزیولوژیکی مانند ریشه برای جذب آب و مواد معدنی، ساقه برای حمایت و انتقال آب و مولکول‌های سنتزشده تشکیل می‌دهند. برگ‌ها برای فتوسنتز و گل‌ها برای تولیدمثل تمایز یافته‌اند.