اعداد مجسم

لغت نامه دهخدا

اعداد مجسم. [ اَ دِ م ُ ج َس ْ س َ ] ( ترکیب وصفی، اِ مرکب ) عددهای مجسم. این آن عددهاست که بحاصل آیند از عددی چند بار عدد کرده و آنچه گرد آید چند بار عدد سوم کرده، اگر این سه عدد راست باشند آنچه گرد آیداز ایشان مکعب نام کنند و یکی از این عددها کعب او باشد. و گروهی مکعب را کعب نام کنند و یکی از آن سه عدد ضلع او. و نموده او آن است که سه را سه بار کنی نه آید و چون نه را سه بار کنی بیست وهفت شود. و این مکعب است و کعب او سه است. یا او کعب است و ضلع او سه. اگر از این عددها دو راست باشند و سوم کهتر آنچه گرد آید او را لبنی خوانند زیرا که خشت را ماند و نموده او سه را سه بار کنی نُه باشد و نه را دو بار کنی هژده باشد و این لبنی است. اگر دو راست باشند و سوم بزرگتر آنچه گرد آید او را تیر میخوانند زیرا ماننده تیر بود که ببام خانه ها بکار برند. و نموده او سه را سه بار کنی نه باشد و نه را 4 بار کنی سی وشش باشد و این تیری باشد. اگر هر سه عدد یکدیگر را راست نباشند آنرا لوحی خوانند زیرا که چون تخته بود. و نموده او سه چهار بار دوازده بود و دوازده پنج بار شصت بود و این لوحی است. ( از التفهیم بیرونی ص 38 ).

فرهنگ فارسی

یا عددهای مجسم. این آن عددهاست که بحاصل آیند از عددی چند بار عدد کرده و آنچه گرد آید چند بار عدد سوم کرده اگر این سه عدد راست باشند آنچه گرد آید ازیشان مکعب نام کنند و یکی از این عددها کعب او باشد.

جمله سازی با اعداد مجسم

جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.

💡 آرى عددهائى كه در رياضيات به كار ميرود و از تكثير صفر در طرف راست اعداد صحيحبدست مى آيد در حقيقت اعدادى مرده است، و هرگز نمى تواند عظمت چيزى را مجسم كند.

💡 در دنیای باستان، ریاضیات به صورت علم اعداد مفهومی نداشت اما در ساختمان‌های ویران شده، تآسیسات آبی، ابزارها و وسایل، نقش علم ریاضیات مجسم و قابل لمس است، به عنوان مثال در ساخت و بنای کاخ‌های عصر هخامنشی، راه شاهی، نقشه‌برداری و وسایلی مانند کشتی، ارابه‌های چرخ‌دار و... استفاده ایرانیان از قواعد ریاضی کاملا هویداست.