اثار مرثیه سرایی

[ویکی فقه] آثار مرثیه سرایی. در فرهنگ تشیع مرثیه سرایی و مدح ائمه اطهار (علیهم السّلام) از اهمیت ویژه ای برخوردار است و شعر و شاعر، منزلت و جایگاه بلندپایه دارد و شاعران و مدیحه سرایانی که در راستای تبیین اندیشه معصومان والاگهر و اشاعه فضیلت و اخلاق، شعر می سرایند و شعرشان رویکرد ولایی و معنوی دارد به عنوان تاییدشدگان و الهام یافتگان روح قدسی یاد شده اند.
رسول خدا (صلی الله علیه و آله وسلّم) فرمودند: «ان من الشعر لحکمة» همانا برخی از اشعار حکمت است.
پورامینی، محمد باقر، ابو فراس حمدانی، چاپ اول، قم، مرکز انتشارات دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم، سال ۱۳۸۰، ص۴۱-۳۹.
پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم) در فضیلت سرودن شعر درباره خاندان رسالت می فرماید: «من قال فینا بیت شعر بنا الله له بیتاً فی الجنه»
عاملی، شیخ حر، وسائل الشیعه، ج۱۰، ص۴۶۷.
شیعه چهارده قرن برای امامان خود مجلس عزا به پا می کند، مظلومیت و غربت آن حوادث شکننده را باز می گوید. این سوگواریها و ذکر مراثی زمینه ساز انس و الفت و یگانگی با محتوای حادثه، و نفرت نسبت به قساوت پیشه گان و بیدادگران است و مؤثرترین روش در انتقال فرهنگ کربلا و احیاء ارزشهای انسانی ذکر مراثی و سوگواری برای شهدای کربلا و ائمه طاهرین است.سوگواری و ذکر مراثی زمینه ساز تلطیف عواطف و سلامت درون است و بیانگر نفرت از ستم و ستمگران است. مرور شخصیت و خاندان رسول الله (صلی الله علیه و آله وسلّم) باعث اتصال به ارزشهای الهی می گردد و فاصله ها از نظرگاه تاریخی با خاندان پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم) کم می شود و این کم کردن و برداشتن فاصله ها در یگانگی و همسویی و همراهی با اهل بیت (علیهم السّلام) بسیار مؤثر است و همین باور و فرهنگ باعث شده است که شیعه عاشقانه و سوگوارانه با به پا ساختن مجلس عزا و ذکر مراثی اباعبدالله و اهل بیت (علیهم السّلام) به تبیین افکار و اندیشه های بزرگان دین بپردازد.پیروزی انقلاب اسلامی ایران نیز در سایه ذکر مصائب و مراثی اهل بیت و شهدای کربلا صورت گرفت و رزمندگان در دوران هشت سال دفاع مقدس، در هر موقعیت و مناسبتی، حتی در پیروزیها نام و یاد اباعبدالله و حضرت زهرا (سلام الله علیها) را فراموش نمی کردند و شب های عملیات ذکر اباعبدالله توان می بخشید. مرثیه و سوگواری و زیارت عاشورای ابا عبدالله (علیه السّلام)، برپایی مجالس عزاداری و سرودهایی که به هنگام اعزام نیروها نام و یاد اباعبدالله محور و مدار اصلی آنها بود.مراثی و نوحه های دفاع مقدس افزون بر اندوه و حزن، لحن حماسی و هیجانی داشت و نقش برانگیزانندگی و مهیج برای حضور در جبهه ها یا شرکت در عملیات ها را ایفا می کرد.
محمدرضا سنگری و مهدی عبداللهی، عوامل معنوی و فرهنگی دفاع مقدس، چاپ اول، مرکز تحقیقات اسلامی، سال ۱۳۸۰، ص۱۹۰ - ۱۹۸.
...

💡 پس از اینکه خبر مرگ طالب به ایران و آمل می‌رسد غوغای عظیم در این خطه برپا می‌شود. زهره معشوقهٔ طالب که ماجرای عشق او به طالب زبانزد مردمان شده بود دیگر تاب نیاورده و هر روز در کنار رودخانه هراز آمل به مرثیه سرایی مشغول بود تا اینکه دیگر اثری از او نیافتند. در باور عامیانه مردم مازندران زهره در آب رودخانه هراز غرق شد تا به وصال طالب مجنون شیدائی خویش برسد.

💡 در اصطلاح، حسینیه یک اسم نسبت است یعنی محلی که منسوب به حسین، در نتیجه به مکانی مشخص اطلاق می‌شود که در آن مراسم سوگواری، نوحه خوانی و مرثیه سرایی برای حسین و یارانش برگزار می‌شود.

💡 موضوعات این مجموعه عبارتند از: روابط تاریخی ایران و چین، مثنوی موش و گربه عبید زاکانی، فرهنگ و عصر تیموری، تربیت معلم، مرثیه سرایی از انواع سخن پارسی، زبان فارسی در مدارس ترکیه و…. این برنامه نقش مهمی در ترویج علم در بین همه طبقات و قشرها مردم داشت.