تفتنی

«تفتنی» صفتی است که از ریشه «فتن» در زبان عربی گرفته شده و به معنای چیزی یا کسی است که باعث آزمایش، وسوسه یا فتنه می‌شود. در قرآن کریم و دعاها، «تفتنی» معمولاً در قالب درخواست «لَا تَفْتِنِّی» به کار رفته و معنای آن «مرا گرفتار فتنه مساز» یا «مرا دچار آزمایش‌های سخت مکن» است. این مفهوم می‌تواند به آزمایش‌های اخلاقی، وسوسه‌های دنیوی، برخورد با ثروت، قدرت یا غنائم جنگ اشاره داشته باشد که انسان را از مسیر درست منحرف می‌کند. «تفتنی» همچنین به معنای محرک فریب، تحریک غرور یا عامل گمراهی نیز استفاده می‌شود و تأکید آن بر اثرگذاری بر روح و رفتار انسان است. در دعاهای اسلامی، کاربرد این صفت برای بیان درخواست دور ماندن از وسوسه‌های شیطانی، فتنه‌های اجتماعی و مشکلات اخلاقی است که ایمان و تقوا را می‌آزمایند. از نظر صرفی، «تفتنی» به صورت صفت مبالغه یا وصفی به کار می‌رود که شدت اثرگذاری فتنه یا آزمایش را نشان می‌دهد، نه صرفاً حالت خفیف یا جزئی. این واژه در متون دینی و اخلاقی اهمیت بالایی دارد و نشان می‌دهد که انسان همواره در معرض امتحان‌های مختلف قرار دارد و نیازمند هدایت و مراقبت الهی است.