تحفه شاهی
مترادفها
هدیه سلطنتی، پیشکش شاهانه
دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] تحفه شاهی، تألیف میرزا عبدالعظیم بوستانی بخارایی، با تصحیح نادره جلالی، کتابی است پیرامون خانات منطقه ماوراءالنهر و بخارا در قرن سیزدهم هجری.
نویسنده در سال 1319ق، تألیف کتاب را آغاز نموده است.
توجه به فقدان یک متن تاریخی منظم درباره حوادث ماوراءالنهر در دوران سلاطین منغیت، اهمیت عظیم کتاب را آشکار میسازد.
کتاب با دو مقدمه از انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و مصحح آغاز و مطالب بدون تبویب یا فصلبندی خاصی، در موضوعات و عناوین متعدد، عرضه شده است.
بهرغم آنکه این اثر در سالهای نخستین قرن بیستم تألیف شده، سبک تاریخنگاریاش همان سبک تاریخنگاری سنتی، یعنی وقایعنگاری نقلی صرف است. آنجا هم که مؤلف در ذکر منابع خود «روضةالصفا» و جز آن را نام میبرد، مبین آن است که او شیوه همین نویسندگان را مد نظر قرار داده و بهرغم آنکه از اسناد، مدارک و مکاتیب موجود در بایگانی اداری بخارا میتوانسته بیشترین استفاده را بنماید، اما جز در مواردی معدود، از چنین اسنادی نام نبرده و شیوه نگارش متن نیز استفاده کافی از این موارد را نشان نمیدهد.
شیوه نویسنده، شیوهای وقایعنگارانه است، اما از آنجا که فردی اهل علم و دانش بوده، بهگونهای نیز اوضاع سیاسی و اجتماعی اوضاع زمانه را در لابهلای مطالب تاریخی به تصویر میکشد.
جمله سازی با تحفه شاهی
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 در نسخهای از تحفه شاهی (۱۷۱۶م/۱۰۹۴ ه.ش) نوشته میرزا محمد حسین مستوفی الممالک عنوان شدهاست که ینصرپاشا پسر شاهقلی پاشا است. شاهقلی پاشا سنی مذهب و از بزرگان مملکت عثمانی بوده که نزاع بر سر مسائل سیاسی و قدرت طلبی وی در قبال شاه عثمانی او و طوایفش را به پناهندگی به مملکت ایران روانه کرد. به عقیده وی شاهقلی پاشا در اردبیل وفات یافته و در صحن بقعه صفویان به خاک سپرده شدهاست. (سنگ قبر او در کنار در بیرونی صحن با نام حکاکی شده "ابوالقاسم بیگ بن شاهقلی بیگ" نمایان است).