مخارج حروف

[ویکی فقه] محل تبدیل هوای خارج شده از ریه ها به حروف است.
مخارج حروف، محل های خروج حرف، و از مهم ترین مباحث تجوید قرآن است.
نحوه شکل گیری حروف
هوای خارج شده از ریه ها، پس از عبور از حنجره - چه تارهای صوتی را مرتعش سازد و چه نسازد - در یکی از قسمت های دستگاه تکلم محدود می شود و به این ترتیب، حرف ایجاد می شود. محل مذکور را که هوا در آن به حرف مبدل می شود «مخرج حرف» می نامند. مخارج حروف را به «فرعی» و «اصلی» تقسیم کرده اند.
تعداد مخارج حروف
...
[ویکی شیعه] مخارج حروف، جایگاه های تلفظ حروف در زبان عربی. در دانش تجوید مخارج حروف، مهم ترین نقش را در تلفظ صحیح حروف دارند و تلفظ نادرست حروف، معنای واژه ها را تغییر می دهد. دیدگاه های مختلفی درباره مخارج حروف عربی و تعداد آنها وجود دارد. پنج محل اصلی تلفظ حروف عربی عبارت اند از جَوف (فضای میان حلق و دهان)، حَلق، لِسان (زبان)، شَفَتان (لب ها) و خَیشوم (بینی).
«مخارج حروف» ازجمله مسائل علم تجوید است که خود شاخه ای از علوم قرآنی است. بنابر دانش تجوید، هریک از حروف از جایگاه خاصی تلفظ می شوند که مخارج حروف نام دارند. گفته اند در تجوید ازآن رو از مخارج حروف بحث می شود که برای تلفظ صحیح حروف عربی، می بایست هریک از آنها را از مخرج مخصوصش تلفظ کرد؛ وگرنه صدای آن لفظ تغییر می کند و به تبع آن، معنای کلمه عوض می شود.
در کتاب حلیة التلاوه، اقسام مخارج حروف با تقسیم آنها به دو قسم اصلی و فرعی توضیح داده شده اند. به نوشته این کتاب پنج جایگاه اصلی برای تلفظ حروف وجود دارد که به آنها مخارج اصلی حروف گفته می شود. هریک از مخارج اصلی هم جایگاه یا جایگاه هایی دارد که محل تلفظ حرف یا حروفی است. این جایگاه ها مخارج فرعی هستند.

💡 پس پيوسته وامى دارد ايشان را به مكرر كردن حروف و كلمات، و بهخيال ايشان مى اندازد كه اين حروف را از مخرج خود ادا نكردى، پس مى باشد همت اينقارى مقصور و مصرف بر اداى مخارج حروف. پس چگونه منكشف مى شود از براى اومعانى قرآن. و اين بزرگترين مضحكه شيطان است، از براى كسى كه مطيع تلبيسشيطان گردد

💡 امـا متاءسفانه برخورد گروهى از مسلمانان با قرآن برخورد با يك مشت اوراد نامفهوم است، تـنـهـا بـه تـلاوت سـرسـرى مـى پـردازنـد، و در نـهايت به تجويد و مخارج حروف وزيـبـائى صـوت اهـمـيـت مى دهند، و بيشترين بدبختى مسلمانان از همينجاست كه قرآن را ازشكل يك برنامه جامع زندگى خارج ساخته و تنها به الفاظ آن قناعت كرده اند.

💡 از جمله شرايط فصاحت كلمه آن است كه تنافر حروف نداشته يعنى بر زبانثقيل نباشد و اداى آن سخت نبوده بلكه آسان باشد و تشخيص اين معنا به ذوق صحيح استنه به اختلاف مخارج حروف يا قرب وبعد آنها؛ زيرا ممكن است كلمه فصيح مخارج حروفآن به هم نزديك يا حتى از يك مخرج باشند و با اين وصف تلفظ آن كلمهسهل و آسان باشد. و بالعكس ممكن است كلمه مخارج حروف آن مختلف ليكن اداى آن سختباشد.

💡 فن اول - علم تجويد است كه غرض و هدف آن، شناخت اوضاع واحوال حروف و كلمات مفرده و مركبه قرآن كريم مى باشد. و قهرا شناخت مخارج حروف وخصوصيات آنها و مد و اظهار و اخفات و ادغام و اماله و تفخيم حروف وامثال آنها در همين علم، مندرج است.