«خط تقویم» اصطلاحی در علم هیئت و نجوم قدیم است که برای بیان یکی از خطوط فرضی در ساختار کیهانشناسی سنتی به کار میرفته است. در تصور دانشمندان قدیم، این خط از مرکز عالم آغاز میشده و بهصورت یک امتداد فرضی از درون فضا عبور میکرده است. بر اساس این دیدگاه، خط تقویم از مرکز زمین یا مرکز عالم عبور کرده و به مرکز اجرام آسمانی یا کواکب میرسیده است. این خط در ادامه مسیر خود تا سطح فلک اعلی یا بالاترین لایه آسمان امتداد مییافته و بهعنوان یک مفهوم هندسی ـ کیهانی در نظر گرفته میشده است. کاربرد آن در متون نجومی بیشتر برای توضیح نظم و ارتباط میان اجزای عالم در نظام کیهانی قدیم بوده است. این مفهوم بر پایه کیهانشناسی بطلمیوسی شکل گرفته بود که جهان را دارای افلاک متحدالمرکز و ساختار هندسی منظم تصور میکرد. خط تقویم در واقع یک خط واقعی و قابل مشاهده نیست، بلکه خطی فرضی و ذهنی برای توضیح روابط فضایی در عالم محسوب میشود. دانشمندان قدیم از چنین خطوطی برای تبیین موقعیت اجرام آسمانی و حرکت آنها در نظام فلکی استفاده میکردند. این اصطلاح نشاندهنده تلاش علمی گذشتگان برای فهم ساختار جهان با ابزارهای مفهومی و هندسی زمان خود است. در مجموع، «خط تقویم» یک خط فرضی در علم هیئت قدیم است که از مرکز عالم عبور کرده و تا افلاک بالایی امتداد مییابد و برای توضیح ساختار کیهان به کار میرفته است.
خط تقویم
لغت نامه دهخدا
خط تقویم. [ خ َطْ طِ ت َ ] ( ترکیب اضافی، اِ مرکب ) خطی است بنزد ارباب هیئت که از مرکزعالم بیرون آید و بمرکز کواکب می گذرد و بسطح فلک اعلی پایان می یابد. ( یادداشت بخط مؤلف ). خط تقویمی.
فرهنگ فارسی
خطی است بنزد ارباب هیئت که از مرکز عالم بیرون آید و بمرکز کواکب می گذرد و بسطح فلک اعلی پایان می یابد.
جمله سازی با خط تقویم
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 چون پیر شدی از امل پوچ حیاکن یکسر خط تقویمکهن ننگ رقوم است
