توسوس
واژه «تُوَسْوِسُ» به معنای «وسوسه میکند» است و از ریشه «وسوس» گرفته شده که دلالت بر القای پنهانی اندیشهها و تحریک درونی دارد. این فعل معمولاً برای توصیف حالتی به کار میرود که در آن فکر یا ندایی مخفی در دل یا ذهن انسان نفوذ میکند و او را به انجام کاری، اغلب نادرست یا ناپسند، ترغیب مینماید. «تُوَسْوِسُ» بیانگر فرآیندی تدریجی و نامحسوس است که در آن اندیشهای آرامآرام در ذهن شکل میگیرد و ممکن است بر تصمیمگیری فرد تأثیر بگذارد. در متون دینی، این واژه اغلب به نقش شیطان یا نفس در القای افکار منفی و گمراهکننده اشاره دارد و به عنوان هشداری برای مراقبت از ذهن و دل انسان به کار میرود. وسوسه در این معنا میتواند شامل تردید، اغواگری، یا تحریک به انجام کارهای ناپسند باشد که به صورت پنهان و غیرمستقیم رخ میدهد. از نظر زبانی، «تُوَسْوِسُ» فعل مضارع است و استمرار یا تکرار این عمل را نشان میدهد، یعنی حالتی که وسوسه کردن به صورت مداوم یا پیوسته انجام میشود. این واژه همچنین میتواند در معنای گستردهتر به هر نوع تأثیر ذهنی نامرئی اشاره داشته باشد که موجب تغییر در اراده یا رفتار فرد میشود. در ادبیات اخلاقی، وسوسه به عنوان یکی از عوامل انحراف از مسیر درست معرفی شده و مقابله با آن نیازمند آگاهی، اراده و تقویت ایمان دانسته میشود. به طور کلی، «تُوَسْوِسُ» مفهومی است که به نفوذ آرام و پنهانی افکار در ذهن انسان اشاره دارد و اهمیت کنترل درونی و خودآگاهی را برجسته میسازد. بنابراین این واژه علاوه بر معنای ساده «وسوسه کردن»، بار معنایی عمیق روانی و اخلاقی نیز دارد.
مترادفها
وسوسه، وسواس
متضادها
آرامش، اطمینان
دانشنامه اسلامی
[ویکی الکتاب] معنی تُوَسْوِسُ: وسوسه می کند(وسوسه به معنای خطور افکار زشت در دل است،اصلش وسواس است به معنی صدای زیور آلات زنان، و نیز به معنای آهسته سخن گفتن است)
ریشه کلمه:
وسوس (۵ بار)
«تُوَسْوِسُ» از مادّه «وسوسه» به گفته «راغب» در «مفردات»، به معنای افکار نامطلوبی است که از دل انسان می گذرد، و اصل آن، از کلمه «وسواس» گرفته شده که به معنای «صدای زینت آلات» و همچنین پیام و صدای مخفی است.
واژه «وسواس» به گفته «راغب» در «مفردات»: در اصل، صدای آهسته ای است که از به هم خوردن زینت آلات برمی خیزد! سپس، به هر صدای آهسته گفته شده، و بعد از آن به خطورات و افکار بد و نامطلوبی که در دل و جان انسان پیدا می شود، و شبیه صدای آهسته ای است که در گوش فرو می خوانند، اطلاق گردیده.
«وسواس» معنای مصدری دارد، ولی گاهی به معنای «فاعل» (وسوسه گر) نیز می آید، و در آیه مورد بحث به همین معناست.
وسوسه شدن به معنی حدیث نفس است یعنی کلامی که در باطن انسان میشود خواه از شیطان باشد یا ازخود انسان در مجمع فرموده: وسوسه با صدای آهسته به سوی چیزی خواندن است. «وَسْوَسَ لَهُ» یعنی نصیحت و خیرخواهی بنظر او آوردولی «وَسْوَسَاِلَیْهِ» یعنی معنا را با صوت خفی به او القاء کرد(مجمع). شیطان به آن دو وسوسه کرد تا آنچه از عورتشان پنهان بود بر آنها آشکار کند.. ما انسان را خلق کردهایم و میدانیم آنچه را که باطنش با او سخن میگوید(از افکارش اطلاع داریم) *. وسواس افکار بیفایده و مضری است که به ذهن خطور میکند (افکارباطل) در جوامع الجامع فرموده:«اَلْوَسْوَسَةُ وَ الْوَسْواسُ: اَلصَّوْتُ الْخَفِّیِ». یعنی بگو پناه میبرم به پروردگار مردم، معبود مردم، حکمران مردم، (آری پروردگار خداست معبود خداست، پادشاه خداست) از ضرر فکر باطل و مخفی که در سینههای مردم سخن میگوید. و آن گاهی از طرف جن و شیاطین است که در دل پیدا میشود و گاهی از جانب مردم. افکار باطله که منشأ کارهای باطل وحرام اند گاهی از جانب شیاطین به قلب القاء میشود و گاهی از مردمان ناپاک درهر صورت فقط پناه بردن به خدا از شر آنها مصون میدارد.
جمله سازی با توسوس
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 و لقد خلقناالانسان و نعلم ما توسوس به نفسه و نحن اقرب اليه منحبل الوريد (72) و هر آينه ما انسان را آفريديم و آنچه را كه نفسش بدانوسوسه مى كند مى دانيم و از رگ گردن به او نزديكتريم.