اصلاح جامعه

[ویکی فقه] اصلاح جامعه (قرآن). اصلاح در برابر افساد، به معنای برطرف کردن فساد و تباهی و انجام دادن کار شایسته است.
انجام اقدامات اصلاحی از سوی مصلحان جامعه، مانع نزول عذاب استیصال می شود همانطور که در قرآن می فرماید: فلولا کان من القرون من قبلکم اولوا بقیة ینهون عن الفساد فی الارض الا قلیلا ممن انجینا منهم.(پس چرا از نسل های پیش از شما خردمندانی نبودند که مردم را از فساد در زمین باز دارند جز اندکی از کسانی که از میان آنان نجات شان دادیم و کسانی که ستم کردند به دنبال ناز و نعمتی که در آن بودند رفتند و آنان بزهکار بودند). وما کان ربک لیهلک القری بظلم واهلها مصلحون (و پروردگار تو هرگز بر آن نبوده است که شهرهایی را که مردمش اصلاح گرند به ستم هلاک کند).
← تفسیر آیات مذکور
تظاهر به اصلاح امور مردم با دستاویز قرار دادن سوگند، مورد نهی خداوند: ولاتجعلوا الله عرضة لایمـنکم ان تبروا وتتقوا وتصلحوا بین الناس..(و خدا را دستاویز سوگندهای خود قرار مدهید تا بدین بهانه از نیکوکاری و پرهیزگاری و سازش دادن میان مردم باز ایستید و خدا شنوای داناست).
← کلام آیت الله مکارم شیرازی در تفسیر نمونه
یکی از مواردی که در قرآن به آن اشاره شده است سفارش موسی به برادرش هارون (علیهما السلام)، مبنی بر اهتمام به اصلاح امور جامعه در غیاب وی می باشد آنجاکه می فرماید:... وقال موسی لاخیه هـرون اخلفنی فی قومی واصلح ولاتتبع سبیل المفسدین (و با موسی سی شب وعده گذاشتیم و آن را با ده شب دیگر تمام کردیم تا آنکه وقت معین پروردگارش در چهل شب به سر آمد و موسی هنگام رفتن به کوه طور به برادرش هارون گفت در میان قوم من جانشینم باش و کار آنان را اصلاح کن و راه فسادگران را پیروی مکن).
← بررسی تفسیری آیات فوق
...

💡 عصر اکتشاف به عصر روشنگری در قرن هجدهم محو شد، که طی آن نیروهای فرهنگی و فکری در جامعه اروپایی به جای خطوط سنتی اقتدار بر عقل، تحلیل و فردگرایی تأکید داشتند. اقتدار نهادهایی را که عمیقاً در جامعه ریشه داشتند، مانند کلیسای کاتولیک، به چالش کشید. در مورد راه‌های اصلاح جامعه با مدارا، علم و شک و تردید زیاد صحبت شد.

💡 منظور الهی در کتاب «اهمیت عقیده حق در اصلاح اجتماعی» دربارهٔ «ضرورت اصلاح جامعه و نقش و اهمیت عقیده صحیح اسلامی در آن زمینه» می‌گوید.