استحسانی
واژهٔ استحسانی صفت نسبی است و به چیزی اشاره دارد که منسوب به استحسان باشد. این صفت معمولاً در متون فقهی، اصولی و حقوقی به کار میرود و بیانگر نوعی دلیل یا استدلال است که مبتنی بر قضاوتی ارزیابانه و فراتر از دلایل صرفاً نقلی یا قیاسی است. در کاربردهای تخصصی، دلایل استحسانی به استنباطها و برداشتهایی گفته میشود که بر مبنای ملاحظات اخلاقی، مصلحتاندیشی، انصاف یا سنجش عرفی شکل میگیرند. این دلایل در تقابل با ادلّهٔ نصّی یا قیاسیِ محض قرار میگیرند و اغلب برای پر کردن خلأهای قانونی یا حل مسائل مستحدثه به کار میروند. بهطور خلاصه، اصطلاح استحسانی حاکی از رویکردی استدلالی است که در آن، احکام بر پایهٔ ارزیابیِ و تشخیصِ نیکو بودن یک امر استوار میشود. برای درک دقیقتر دامنهٔ معنایی و موارد کاربردی این واژه، مراجعه به مدخل اصلی استحسان در کتب مرجع توصیه میگردد.
مترادفها
پسندیده، مطلوب، نیکو
متضادها
ناپسند، مکروه
لغت نامه دهخدا
استحسانی. [ اِ ت ِ ] ( ص نسبی ) منسوب به استحسان: دلایل استحسانی. رجوع به استحسان شود.
جمله سازی با استحسانی
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 در علم حقوق اسلامی، برخی از احکام بر اساس یک قاعده استحسانی صادر میشوند تا عدالت و مصلحت عامه در میان افراد رعایت شود.
💡 فقیه با استفاده از استدلالهای استحسانی، توانست بین نص صریح و واقعیتهای متغیر اجتماعی، تعادلی عادلانه و منطقی برقرار کند و حکم صادر نماید.
💡 این تصمیم که بر پایه یک نظر استحسانی اتخاذ شده است، باعث شد که در شرایط خاص، حقوق افراد آسیبپذیر جامعه بهتر تامین شود.