نرشخی. [ ن َ ش َ ] ( ص نسبی ) منسوب است به نرشخ از قرای بخارا. ( الانساب سمعانی ).
نرشخی. [ ن َ ش َ ]( اِخ ) محمدبن جعفر، مکنی به ابوجعفر و معروف به نرشخی. مؤلف تاریخ بخارا. از مورخان قرن چهارم است. وی کتاب تاریخ بخارا را به زبان عربی به نام امیر حمیدابومحمد نوح بن نصر سامانی تألیف کرد. وی به روایت سمعانی به سال 286 تولد یافت و در سال 347 هَ. ق. درگذشت. ( از تاریخ ادبیات در ایران صفا ج 2 ص 977 ).
ابوبکر محمد بن جعفر نرشخی مولف تاریخ بخارا به عربی ( و. ۲۸۶ ه.ق.- ف. ۳۴۸ ه.ق. ) تاریخ بخارا یا مزارات بخارا را در اوایل قرن ششم ابونصر قبادی به پارسی ترجمه کرد و مطالبی هم بر آن افزود و آن را در ۵۲۲ ه. بپایان رساند. در تاریخ ۵۷۴ ه. محمد بن زفر ترجمه قبادی را تلخیص کرد و آن همان کتابی است که امروز موجود است. نثر محمد بن زفر ساده و بسیار روان و بی پیرایه و شامل اطلاعات ذیقیمتی در باب بخارا و فتح آن بدست مسلمین و احوال آن پیش از تسلط سامانیان و در دوره سلطنت آن خاندان است.
( صفت ) منسوب به نرشخ ازمردم نرشخ.
محمد بن جعفر مکنی به ابوجعفر و معروف به نرخشی مولف تاریخ بخارا از مورخان قرن چهاردهم است وی کتاب تاریخ بخارا بزبان عربی بنام امیر حمید ابو محمد نوح بن نصر سامانی تالیف کرد.
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 در بخارا بازار بُت فروشی وجود داشت، که سالی دو بار برای خرید و فروش تجمع میکردند روز تجمع مردم بُت میفروختند و میخریدند. این عمل بُت فروشی حتی پس از فتح اسلامی نیز ادامه یافت. گزارش شد که روزانه بیش از ۵۰۰۰۰ درهم برای خرید بُت ها معامله میشود. هنگامی که ابوبکر محمد نرشخی از آن مکان بازدید کرد، از مجاز بودن این کار تعجب کرد و از بزرگان مذهبی شهر در مورد این بُت ها سوال کرد
💡 در زمان خلافت منصور عباسی شخصی بهنامِ هاشم بن حکیم (المُقَنّع) در مرو ادعای نبوت کرد و به دستور خلیفه زندانی شد. در زمان خلافت مهدی، مقنع از زندان آزاد شد و دوباره ادعای نبوت کرد. او در فرارود پیروانی پیدا کرد. سرانجام خلیفه مهدی شخصاً برای فرونشاندن شورش وی به نیشابور آمد و پس از چند درگیری، با خودکشی مقنع این قیام فروکش کرد؛ ولی به نوشتهٔ نرشخی تا سالها پیروان مقنع، سپیدجامگان، در روستاهای بخارا به دین المقنع باقی ماندند.
