قتلمش

قتلمش. [ ] ( اِخ ) ابن اسرائیل عموزاده سلطان طغرل بیک است. سلطان طغرل بیک وی را با قریش بن بدران عقیلی به جنگ بساسیری فرستادو چون بنی عقیل با قریش مکر کردند و به طرف بساسیری رفتند شکست بر لشکر سلطان طغرل افتاد و قتلمش منهزم پیش سلطان آمد. و چون سلطان آلب ارسلان بن جغربیک بن میکائیل بن سلجوقی به حکم وصیت برادرزاده اش سلیمان ولی عهد بود و به سال 455هَ. ق. به پادشاهی رسید قتلمش بااو درنساخت و به مدد ترکمانان با سلیمان جنگ کرد و بر ملک مستولی شد. چون آلب ارسلان از این حال واقف گشت به جنگ قتلمش آمد و در دامغان جنگ کردند قتلمش از اسب بیفتاد و سر او بر سنگ خورد و مغزش بیرون آمد و درگذشت. ( از تاریخ گزیده چ لندن ص 355، 439 و 480 ).

ابن اسرائیل بن سلجوق عم زاده سلطان طغرل بیک سلجوقی و از امرای عهد اوست. وی در جنگ بساسیری شکست خورد و چون الب - ارسلان بسال ۴۵۵ ه ق. بپادشاهی رسید قتلمش بر او عصیان کرد و الب ارسلان در دامغان با او بجنگید و قتلمش از اسب بیفتاد و در گذشت.
ابن اسرائیل عمو زاده سلطان طغرل بیک است.

قُتْلُمِش ( ـ۴۵۶ق)
(شهاب الدین ابوالفوارس قتلمش/قطلمش بن اسرائیل) از رؤسای خاندان سلجوقی. بعد از شکست غزنویان و استیلای سلاجقه بر خراسان و عراق، قتلمش از جانب طغرل بیک در ۴۳۰ق به جبال و ارمنستان و آذربایجان رفت و در ۴۳۸ق به گنجه حمله کرد. در ۴۴۰ق همراه با ابراهیم ینال، عده ای از جنگجویان غز را برای تهاجم به بیزانس تا ملازگرد ارزروم و طرابوزان هدایت کرد و بعد از مرگ طغرل بیک و روی کارآمدن آلب ارسلان در ۴۵۶ق به همراه برادرش و شمار زیادی از ترکان در ساوه عَلَم طغیان برافراشت و ری را غارت کرد. در نبردی که میان دو گروه روی داد سپاهش شکست خورد و او با جراحات بسیار عازم قلعه گردکوه شد. بعدها او را مرده یافتند و جنازه اش را به مقبرۀ سلطان رکن الدین طغرل در ری بردند.

💡 طغرل در ٤ سپتامبر ١٠٦٣ درگذشت. با کمک کندری تاج‌وتخت به سلیمان رسید. قتلمش و آلپ ارسلان (برادر بزرگ سلیمان) لشکرکشی به سمت پایتخت را برای به‌دست‌آوردن تاج‌وتخت آغاز کردند.

💡 ارتش اصلی آلپ‌ارسلان پیرامون ١٥ کیلومتری خاور قتلمش جای داشت. قتلمش تلاش کرد راه یک رودخانه را کج کند تا راه آلپ ارسلان را ببندد. با این همه آلپ‌ارسلان توانست ارتش خود را از راه زمین تازه‌مرداب‌شده بگذراند. هنگامی که دو سپاه سلجوقی به هم رسیدند، نیروهای قتلمش گریختند.

💡 با این همه، پس از مرگ طغرل، شاهزادهٔ سلجوقی قتلمش امیدوار بود که جانشين شود، زیرا طغرل بيك فرزندی نداشت و او بزرگ‌ترین شاهزادهٔ زندهٔ دودمان بود.

💡 ادعای قتلمش دربارهٔ جانشینی به روزگار پدرش ارسلان یبغو که پسر بزرگ سلجوقی بود برمی‌گشت. ولی ارسلان یبغو به دست محمود غزنوی گرفتار شد و در زندان درگذشت. و اینگونه طغرل برادرزاده ارسلان یبغو سلطان شد.

💡 با اینکه سلیمان بن قتلمش گرفتار نیروهای آلپ‌ارسلان شد، آلپ ارسلان او را بخشید و به تبعید فرستاد. ولی سپس‌تر این یک بخت خوب برای سلیمان‌پسرقتلمش شد. زیرا او سلجوقيان روم را پايه‌گذاري کرد که كنار امپراتوری بزرگ سلجوقیان ماندگار شد.

💡 ایل قتلو خود را منتسب به قتلمش بن اسرائیل بن سلجوق، عموی ملک قاورد سلجوقی می‌دانند، این ایل پس از انقراض سلجوقیان کرمان، به بردسیر مهاجرت کردند، ییلاق آنها لاله زار و قشلاقشان ارزوئیه بوده است، بعد از ورود ایل افشار به کرمان در اوایل صفویه بین این دو ایل درگیری ایجاد می‌شود و ایل قتلو به نواحی جیرفت و کهنوج و رابر منتقل می‌شود.