مواجید

مواجید.[ م َ ] ( ع اِ ) حالتها و رقصها که به استماع نغمه صوفیان را می باشد و این جمع وجد است خلاف القیاس. ( غیاث )( آنندراج ). کیفیات وجدانی. حالات و مقاماتی چند که به طریق کشف وجدان بر اولیا و عرفا و سالکان راه ظاهرشود. ( فرهنگ مصطلحات عرفا تألیف سیدجعفر سجادی ).

( اسم ) جمع وجد ( بر خلاف قیاس ). کیفیات وجدانی حالات و مقاماتی چند که بطریق کشف و وجدان بر اولیا و عرفا و سالکان راه ظاهر میشود غالبا با [ اذواق ] آید ( تعلیقات مهمان نامه بخارا.۳۶۲ )

مَواجید
مجموعۀ یافته های ذوقیِ سالک که براثر لطف خاصّ حضرت حق، یا از پی عملی خاص برای او روی می دهد. از این رو، این اصطلاح و اصطلاح فتوحات از نظر معنی نزدیک به هم هستند. در اصطلاح عارفان، مواجید به حالاتِ عارفانۀ زودگذر اطلاق می شود، از این رو، به نکاتِ علمیِ تازه ای که فرادست عارفی آید، مواجید گفته نمی شود. پاره ای از اینان، مواجید را به اندوهی وارد بر قلب سالک، که گاه به حالت قبض منتهی می شود، تخصیص داده اند. گروهی دیگر نیز، برعکس، مواجید را به حالاتِ خوش صوفیان، که گاه به سَماع منجر می شود، تفسیر کرده اند. البتّه در مواردِ استعمال این کلمه، بیشتر همین معنیِ دوم مورد نظر بوده است. اینان وجد را ثمرۀ واردات و واردات را ثمرۀ انجام وظایف و عبادات می دانند، از این رو، سالکی را که بیشتر به وظایف عبودیت قیام کند، به شرط قابلیّت ذاتی، دارای مواجید بیشتری می دانند.

💡 امّا شکستن کشتی در دریا و کشتن غلام و باز کردن دیوار، این هر یکی از روی فهم بر ذوق اهل مواجید اشارت باصلی عظیم دارد، گفته‌اند که دریا دریای معرفتست، که صد هزار و بیست و اند هزار نقطه عصمت هر یکی با امّت خویش و قوم خویش در آن دریا غوّاصی کردند بامید آنک مگر جواهر توحید از آن دریا در دامن طلب گیرند که: «من عرف نفسه فقد عرف ربه»

💡 وَ لَقَدْ آتَیْنا داوُدَ وَ سُلَیْمانَ عِلْماً، بر لسان اهل معرفت و ذوق ارباب مواجید این علم فهم است، و علم فهم علم حقیقت است. جنید را پرسیدند که علم حقیقت چیست؟ گفت: آن علمی است لدنّی ربانی صفت بشده حقیقت بمانده. حال عارف همین است: صفت بشده و حقیقت بمانده. عامّه خلق بر مقامیند که ایشان را صفت پیدا شده و حقیقت ازیشان روی بپوشیده، باز اهل خصوص را صفات نیست گشته و حقیقت بمانده، نیکو سخنی که آن جوانمرد گفته در شعر