مدار جنوبگان

{Antarctic Circle} [علوم جَوّ] مدار'33 ْ66 جنوبی که منطقۀ قطبی جنوب زمین را مشخص می کند

مدار'۳۳°۶۶ جنوبی که منطقهٔ قطبی جنوب زمین را مشخص می کند مدار جنوبگان ( نام قدیمی تر: مدار قطب جنوب ) می نامند.
این مدار، یکی از پنج مدار مهم زمین است که در نقشه ها غالباً نمایش داده می شود. در سال ۲۰۰۰، این مدار موازی با عرض جغرافیایی "۳۹ '۳۳ °۶۶ جنوب استوا بوده است. در سال ۲۰۱۱، این مدار به عرض جغرافیایی "۴۴ '۳۳ °۶۶ ( °۶۶٬۵۶۲۲ ) جنوبی رانده شده است.
محدوده جنوبی این مدار، جنوبگان و محدوده شمال آن تا مدار رأس الجَدی، منطقه معتدل جنوبی نام دارد. مدار شمالگان مدار مقابل آن در نیم کره شمالی زمین است.

مدار جنوبگان (Antarctic Circle)
خطی فرضی، در عرض جغرافیایی۶۶ درجه و ۳۲ دقیقۀ جنوبی، به دور قطب جنوب. این خط قارۀ جنوبگانو اقیانوس جنوبگانرا در بر می گیرد. در نواحی جنوبی این خط در تابستان قطب جنوب، دست کم یک شب وجود دارد که طی آن خورشید هرگز غروب نمی کند، و در زمستان قطب جنوب هم دست کم یک روز وجود دارد که طی آن خورشید هرگز طلوع نمی کند.

مدار'۳۳ ْ۶۶ جنوبی که منطقۀ قطبی جنوب زمین را مشخص می‏کند.

💡 کوک که خود نیز مایل به حل معمای قارهٔ جنوبی بود، پیشنهاد جستجویی مجدد را به انجمن ارائه داد که پذیرفته شد. این بار او برای سفر خود دو کشتی فراهم کرد؛ رزولوشن به فرماندهی خودش و ادونچر به فرماندهی توبیاس فورنو. ناوگان کوک در ۱۳ ژوئیه ۱۷۷۲ میلادی از بندر پلیموت به راه افتاد، در ۳۰ اکتبر به دماغه هورن رسید و از آنجا مسیر جنوب شرقی را به سوی مناطق قطبی در پیش گرفت. با گذشتن از ۷۱ درجه و ۱۰ دقیقه عرض جنوبی در ۱۷ ژانویه ۱۷۷۳ میلادی، کوک و افرادش نخستین اروپاییانی شدند که مدار جنوبگان را پشت سر گذاشتند.

💡 پس از مدتی استراحت، کوک در ۱۷ سپتامبر تاهیتی را به مقصد قطب ترک گفت و یک بومی به نام «اومای» را نیز با خود همراه کرد که عملاً معلوم شد اقیانوس آرام را به اندازهٔ «توپایا» (راهنمای سفر قبلی) نمی‌شناسد. آنها در ۳۰ ژانویه از مدار جنوبگان گذشتند ولی این بار هم تلاششان برای دست یافتن به قارهٔ فرضی بی‌نتیجه ماند؛ لذا کوک با موافقت یارانش ادامهٔ سفر را رها کرد و راه بازگشت را در پیش گرفت.