چهاری

واژهٔ چهارِی یک صفت نسبی است که مستقیماً از عدد چهار اشتقاق یافته و با افزودن پسوند نسبت «ـی» ساخته می‌شود. این واژه در زبان فارسی امروز کمتر به کار می‌رود، اما در ساختار ادبی و قواعد صرفی زبان، نشان‌دهندهٔ انتساب، تعلق، یا نسبت به عدد چهار است. به عبارت دیگر، هرگاه بخواهیم چیزی را منسوب به چهار واحد یا چهارمین مورد بدانیم، از این قبیل تعابیر استفاده می‌شود. این ساختار نحوی، مشابه سایر اعداد است که با این پسوند نسبت، صفاتی چون «دومی»، «سومی» یا «دهمی» را می‌سازند.

کاربرد اصلی این صفت نسبی، تأکید بر چهارگانگی یا رابطهٔ چهارگانه است. اگرچه معنای تحت‌اللفظی آن «منسوب به چهار» است، اما در متون قدیمی‌تر و در بافت‌های خاص، ممکن است به معنای «مربوط به چهارده» نیز به کار رود، همان‌گونه که در مثال «ده چهاری» ذکر شده است که به معنای «چهاردهی» اشاره دارد. این کاربرد دوم، نشان‌دهندهٔ ظرفیت زبان در خلق معانی ترکیبی بر اساس ساختارهای اشتقاقی موجود است. در تحلیل‌های زبان‌شناختی، این امر مصداق ترکیب اسمی و صفتی است که یک واحد معنایی جدید (چهارده) را از دو جزء (ده و چهار) ایجاد می‌کند.