کال شور

کال شور. ( اِخ )دهی است از دهستان پساکوه بخش کلات شهرستان درگز، واقع در 87هزارگزی جنوب خاوری کبود گنبد. دامنه و سردسیر است و 25 تن سکنه دارد و آبش از قنات تأمین میشود و محصول آن غلات و پنبه، و شغل اهالی زراعت است و راههای مالرو دارد. ( از فرهنگ جغرافیائی ایران ج 9 ).

دهیست از دهستان یسا کوه بخش کلات شهرستان درگز

کال شور (تربت حیدریه). کال شور تربت حیدریه یکی از رودهای حوضهٔ آبریز کویر مرکزی ایران است. این رود در استان خراسان رضوی قرار دارد که سرشاخه های آن از ارتفاعات کاخک و چهل تن سرچشمه گرفته و به کویر نمک بردسکن می ریزد.
حوضهٔ آبریز کال شور به مساحت ۱۲۷۱۳ کیلومتر مربع در استان خراسان رضوی و در محدودهٔ شهرستان های تربت حیدریه، زاوه، رشتخوار، گناباد و بجستان قرار دارد. دو شاخهٔ اصلی کال شور، کال سالار و شصت دره هستند که به ترتیب از کوه های سبزآباد و شصت دره در شمال تربت حیدریه سرچشمه می گیرند. این دو شاخه پس از طی مسیر شمالی - جنوبی در نزدیکی جادهٔ فیض آباد - گناباد به یکدیگر می پیوندند و کال شور را تشکیل می دهند. کال سالار پیش از رسیدن به شصت دره در نزدیکی شهر جنگل تغییر جهت می دهد و امتداد شرقی - غربی می گیرد. کال شور با گذر از شهر یونسی در نهایت به کویر نمک بردسکن می ریزد. طول این رودخانه از مصب تا ورود به کویر نمک، ۲۵۸ کیلومتر است.

کالِ شور
رودخانه ای فصلی در استان سمنان، شهرستان شاهرود، با طول ۹۰ کیلومتر. از بلندی های ۲۵کیلومتری جنوب شرقی شاهرود سرچشمه می گیرد و به سوی غرب جنوبی و سپس به طرف جنوب جریان می یابد و در ۲۵کیلومتری جنوب شرقی دامغان به کویر حاج علی قلی می ریزد.

💡 حوضه آبریز کویر مرکزی یکی از حوضه‌های آبریز بستهٔ ایران است که در تقسیم‌بندی حوضه‌های آبریز ایران، حوضهٔ درجه ۲ یا فرعی به‌شمار می‌رود و زیرمجموعهٔ حوضهٔ آبریز فلات مرکزی است. مساحت این حوضه، ۲۲۶٬۵۳۳٫۱ کیلومتر مربع و بلندترین رودخانه آن، کال شور خارتوران است.

💡 حوضهٔ مرزی شرق در نوار مرزی شرق ایران گسترده شده‌است و بخش‌هایی از استان‌های خراسان رضوی، خراسان جنوبی و سیستان و بلوچستان را دربرمی‌گیرد. این حوضه، از چند چالهٔ بستهٔ مجزا تشکیل شده‌است. شمالی‌ترین چاله، نمکزار خواف است که رود کال شور قائن مهم‌ترین رود منتهی به آن است. پایین‌تر از آن، دق پترگان در نزدیکی حاجی‌آباد در مرز ایران و افغانستان قرار دارد و در جنوب آن، دق تندی قرار گرفته‌است.

💡 حوضه آبریز دق پترگان–نمکزار خواف با نام اختصاری پترگان–خواف یکی از حوضه‌های بستهٔ ایران است که در تقسیم‌بندی حوضه‌های آبریز ایران، حوضهٔ فرعی به شمار می‌رود و زیرمجموعهٔ حوضهٔ آبریز مرزی شرق است. مساحت این حوضه، ۳۲٬۹۸۰ کیلومتر مربع است و بلندترین رود آن، کال شور قائن است.

💡 ناحیه تپه‌ای ناهموار که به زمینهای بعد از کال شور شمال روستا گفته می‌شود که از کوههای اوغلان قیز قلعه تا روبروی گمیش تپه کشیده شده است که خاک آن بیشتر ماسه‌ای و به علت نبود آب و در سالهایی که بارندگی خوب وکافی باشد با مهار آب در پایین دست تپه‌ها اقدام به کشت محصولات دیم مثل: گندم و جو بهاره و گاهی هم هندوانه و خربزه که بسیار شیرین و خوشمزه می‌باشد، می کنند.

💡 این منطقه بین هرده و روستا قرار دارد که از طریق کال شور از زمینهای حرده جدا شده و زمینهای حاصلخیزتری نسبت به کوه پایه دارد که در ایام گذشته اکثر باغ‌های روستا در آن قرار داشت که بوسیله آب قنات که در این ناحیه از زمین خارج می‌شدآبیاری می‌شدند اما با گذشت زمان واز بین رفتن قنات ها دیگر این باغ‌ها کیفیت خود را از دست دادند.