چاشنی

چاشنی. ( اِ ) اندکی از طعام و شراب را گویند که از برای تمییزکردن بچشند. ( برهان ). اندک چیزی از شراب و طعام است. ( آنندراج ) ( غیاث ). اندکی از طعام و شراب که قبلاً چشند تا مسموم بودن یا نبودن آن دانسته شود. مقدار اندک از غذا که برای آزمودن طعم آن بچشند.

[ په. ] (اِ. ) ۱ - مقداری از غذا که برای مزه کردن، بچشند. ۲ - مقدار ترشی که به غذا می زنند. ۳ - مادة قابل اشتعالی که به فشنگ یا هر مواد منفجره ای وصل کنند.

۱. شیرینی.
۲. چیزی که فقط به اندازۀ چشیدن باشد.
۳. مقدار کمی ترشی، از قبیل سرکه، آبغوره، یا رب انار که به خوراک بزنند.
۴. کلاهک فلزی که در آن مقدار کمی مادۀ قابل انفجار وجود دارد و در ته فشنگ قرار میدهند یا در سر پستانک تفنگ های سرپر برای آتش کردن تفنگ میگذارند.
۵. [قدیمی] مزه.
۶. [قدیمی] اندکی از خوراک که برای مزه کردن بچشند.

( اسم ) ۱- چیزی که بانداز. چشیدن باشد آن قدر از خوراک که برای مزه کردن بجشند مزه. ۲- مقداری اندک ترشی مانند آب غوره سرکه و رب انار که بخوراک زنند. ۳- کلاهک فلزی که در ته مقداری اندک ماد. قابل انفجار تعبیه شده و آنرا در ته فشنگ یا در تفنگهای سر پر برای آتش کردن تفنگ بکار برند. ۴- نمودار نمونه. ۵- مزه. یا چاشنی دل.سخنان لطیف و دلکش.

{condiment} [علوم و فنّاوری غذا] ترکیباتی که معمولاً برای طعم دادن به غذا در هنگام مصرف به آن افزوده می شود

چاشنی (percussion cap)
ماده ای که سبب انفجار مادۀ منفجرۀ اصلی می شود. تا قرن ۱۹، سلاح های گرم، مانند تفنگ های چخماقی و تفنگ های سرپر، تابع محدودیت های خرج گذاری و شلیک بودند. پس از هر بار شلیک، می بایست تفنگ را تمیز می کردند و دوباره باروت و ساچمه و گلولۀ نمدی در آن می ریختند تا بتوانند یک بار دیگر شلیک کنند. با پیدایش چاشنی در قرن ۱۹ و ابداع فشنگ درپی آن، زمان لازم برای شلیک مجدد کاهش یافت. در دهۀ ۱۸۳۰، ساموئل کلت۱، مخترع امریکایی، سلاحی گردان اختراع کرد که در آن از چاشنی استفاده شده بود. در دوران جنگ داخلی امریکا (۱۸۶۱ـ۱۸۶۵)، ارتش جنوبی ها مسلسلی را به کار گرفت که با دست می چرخید و می توانست در هر دقیقه، از یک لوله، ۶۵ گلوله شلیک کند.Samuel Colt

💡 چون لب میگون بیالاید ز می چاشنی از لعل او قندی بخواه

💡 از لب روح بخش تو آب زلال میچکد بو که بکام دل چشم چاشنی زلال تو

💡 «آش شولی» غذایی سنتی و از محبوب‌ترین غذاهای استان کرمان است که در حین سادگی تهیه آن، خوشمزه می‌باشد. در اصل چاشنی این آش خوشمزه، سرکه است ولی بعضی‌ها با چاشنی رب انار نیز میل می‌کنند.

💡 چاشنی از خوی بی دریغ تو باشد لعل نمک سا، تبسم شکرین را