عمودی
این واژه در زبان فارسی به حالتی اطلاق می‌شود که در آن یک خط، سطح یا جهت نسبت به خط افق زاویه‌ای برابر با نود درجه تشکیل می‌دهد و این مفهوم در علوم مختلف از جمله هندسه، فیزیک و مهندسی کاربرد گسترده‌ای دارد. در هندسه، عمودی بودن به معنای تقاطع دو خط به گونه‌ای است که زاویه قائمه ایجاد شود و این ویژگی یکی از مفاهیم پایه در تحلیل اشکال و ساختارهای فضایی محسوب می‌شود. در فیزیک، این جهت معمولاً در راستای نیروی گرانش تعریف می‌شود، به این معنا که هر جسم در حالت سقوط آزاد در مسیر عمودی به سمت مرکز زمین حرکت می‌کند. از نظر کاربردی، این مفهوم در معماری و ساختمان‌سازی اهمیت زیادی دارد، زیرا پایداری سازه‌ها تا حد زیادی به رعایت دقیق راستای عمودی در ستون‌ها و دیوارها وابسته است. در نقشه‌برداری و مهندسی عمران نیز تعیین این خطوط برای اندازه‌گیری ارتفاع و شیب زمین ضروری است و ابزارهای دقیقی برای این منظور طراحی شده‌اند. از دیدگاه زبانی و معنایی، این واژه در مقابل «افقی» قرار می‌گیرد و این تقابل به درک بهتر موقعیت‌ها و جهت‌ها کمک می‌کند. همچنین در علوم رایانه و گرافیک، چینش عمودی عناصر به معنای قرارگیری آن‌ها در راستای بالا به پایین است که در طراحی رابط کاربری اهمیت دارد.
مترادف‌ها
قائم، ایستاده
متضادها
افقی
لغت نامه دهخدا
عمودی. [ ع َ ] ( ص نسبی ) منسوب به عمود. مقابل افقی. ( از فرهنگ فارسی معین ).
- ستون عمودی؛ ستونی که از بالا به پایین محسوب شود. در مقابل ستون افقی. ( فرهنگ فارسی معین ).
فرهنگ فارسی
( صفت ) منسوب به عمود مقابل افقی یا ستون عمود. ستونی که از بالا به پایین محسوب شود مقابل ستون افقی.
ویکی واژه
verticale
جمله سازی با عمودی
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 چو کوهی بر آن کوه پیکر نشست گرفته عمودی دگرگون به دست
💡 بپیمود از آن تلخ می جام، شست چو شد مست داد‌ش عمودی به دست
💡 زد عمودی که آتش از وی جست مو به مویش به شعله در پیوست
💡 مانند خیمه ی ز زمرد فراز خاک کورا بود عمودی از خیزران تر
💡 ستاده بدان که عمودی به دست غریوان و جوشان چو پیلان مست
💡 برای نصب این قفسه بزرگ و سنگین در گوشه اتاق، حتماً باید یک خط عمودی کاملاً صاف و دقیق روی دیوار مشخص کرد.
💡 مهندسان عمران در هنگام طراحی ساختمان‌های بسیار بلندمرتبه، دقت بسیار زیادی بر روی نیروهای عمودی و فشار وارده بر ستون‌ها دارند.
💡 حرکت این آسانسور به صورت کاملاً عمودی انجام می‌شود و هیچ نوع لرزش یا انحراف جانبی در مسیر حرکت آن احساس نمی‌شود.
