بَلْفِعْل، به معنای کنون یا در حال حاضر است و به نوعی به زمان حال اشاره دارد. این واژه به ما میگوید که چیزی در این لحظه در حال وقوع است. به عنوان مثال، وقتی گفته میشود بالفعل ادای این مال میسر من نیست، به وضوح نشان میدهد که در حال حاضر امکان انجام این کار وجود ندارد. همچنین، در متونی مانند تذکرةالملوک اشاره شده که برخی افراد در حال حاضر در قید حیات نیستند و در زمانهای مختلفی از بین رفتهاند. به طور کلی، بالفعل نشاندهنده وضعیت کنونی و عینی است و در مقابل بالقوه قرار میگیرد که به چیزهایی اشاره دارد که ممکن است وجود داشته باشند اما در حال حاضر موجود نیستند. در واقع، این واژهها به ما کمک میکنند تا بهتر به زمان و وضعیت کنونی اشیاء و افراد پی ببریم.
بالفعل
لغت نامه دهخدا
بالفعل. [ بِل ْ ف ِ ] ( ع ق مرکب ) ( از: ب + ال + فعل )فعلاً. اکنون. کنون. نقداً. در حال حاضر. هم اکنون. الحال. درین زمان. در این وقت. حالا. مقابل بالمآل. درین ساعت. فی الحال. ( ناظم الاطباء ). در وقت: بالفعل ادای این مال میسر من نیست. || مقابل بالقوه: بالفعل هیچ یک موجود نیستند. ( تذکرةالملوک چ دبیرسیاقی ص 25 ). چهار نفر آنها بالفعل در حساب و یازده نفر دیگر در ایام محاصره و بعد از آن متوفی شده اند. ( تذکرةالملوک ص 42 ). و رجوع به بالقوه شود.
فرهنگ معین
(بِ لْ فِ ) [ ع. ] (ق. ) فعلاً، اکنون.
فرهنگ عمید
فعلاً، اکنون، در حال حاضر، درحال.
فرهنگ فارسی
اکنون در حال حاضر مقابل، بالقوه
۱ - فعلا در حال حاضر اکنون در حال: بالفعل هیچک موجود نیستند. که چهار نفر آنها بالفعل در حیات و یازده نفر در ایام محاصره و بعد از آن متوفی شدهاند ۲ - بحالت فعل مقابل بالقوه
اکنون نقدا
ویکی واژه
فعلاً، اکنون.
جمله سازی با بالفعل
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 بل گرسنه در عراق محصورند بالفعل همه رجال و نسوانم
💡 از علت مشایخ و طوارشان مپرس بالفعل طینت نر این قوم، ماده است
