انگیز

کلمه «انگیز» به معنای آنچه که باعث انگيزش و تحریک می‌شود، تعریف می‌شود. این واژه به ریشه فعل «انگيزیدن» برمی‌گردد و به نوعی محرک یا انگيزه اشاره دارد. در ترکیبات مختلف، «انگیز» به عنوان اسم فاعل به کار می‌رود و به کلماتی مانند «غم انگيز»، «شور انگيز»، «طرب انگيز» و «فتنه انگيز» اضافه می‌شود تا معنای خاصی را به هر یک از آن‌ها ببخشد. این کلمه به نوعی بیانگر احساسات و حالت‌های مختلف است که می‌تواند برانگیختگی یا تحریک عواطف را به همراه داشته باشد. به عنوان مثال، در ادبیات فارسی، از «انگیز» برای توصیف مواردی که احساساتی مانند شوق، غم، هیجان و ترس را به تصویر می‌کشند، استفاده می‌شود. به علاوه، «انگیز» می‌تواند به نوعی از ناز و ادا نیز اشاره داشته باشد که در برخی متون به کار رفته است. در نهایت، این واژه یک مفهوم عمیق و چندبعدی دارد که در زبان فارسی به طور گسترده‌ای مورد استفاده قرار می‌گیرد.

لغت نامه دهخدا

انگیز. [ اَ ] ( اِ ) ریشه فعل انگیزیدن، آنچه باعث انگیزش و تحریک باشد. محرک. انگیزه. ( فرهنگ فارسی معین ): گمان می برم که قصه دمنه انگیزحسودان باشد. ( انوار سهیلی از فرهنگ فارسی معین ).
آنکه می کشت مرا غمزه خونریز تو بود
گرچه او کشت ولیکن همه انگیز تو بود.؟ || نوعی از ناز غریبه که شهوت را برانگیزد. ( آنندراج ):
ز اندام ایاز شوخ خونریز
مقشر می کندبادام انگیز.زلالی ( از آنندراج ).|| برانگیخته. بلندساخته. برخیزانیده. ( از برهان قاطع ) ( از آنندراج ) ( از انجمن آرا ). || حرکت قوت شهویه. ( آنندراج ) ( انجمن آرا ). || در ترکیب بجای نعت فاعلی ( انگیزنده )می نشیند: آتش انگیز، آرزوانگیز، آشوب انگیز، ابرانگیز( جنگل ابرانگیز )، اسرارانگیز، اسف انگیز، اشتهاانگیز، بادانگیز ( نفاخ )، بارانگیز، بهجت نگیز، بیم انگیز، تب انگیز، ترس انگیز، حزن انگیز، حسدانگیز، حسرت انگیز، حیرت انگیز، خاطرانگیز، خشم انگیز، خصومت انگیز، خیال انگیز، دشمن انگیز، دل انگیز، دوست انگیز ( که بود از پدر دوست انگیزتر. نظامی )، دولت انگیز، دهشت انگیز، راحت انگیز، رأفت انگیز، رشگ انگیز، رعب انگیز، رغبت انگیز، رقت انگیز، روح انگیز، رونق انگیز، سپاه انگیز، سرعت انگیز، سرورانگیز، شادی انگیز، شب انگیز، شرانگیز، شرم انگیز، شفقت انگیز، شکارانگیز، شگفت انگیز، شماتت انگیز، شورانگیز، شهوت انگیز، طرب انگیز،عبرت انگیز، عشق انگیز، غبارانگیز، غضب انگیز، غم انگیز، فرح انگیز، فسادانگیز، گردانگیز، غیرت انگیز، فتنه انگیز، گمان انگیز، لشکرانگیز، مسرت انگیز، ملال انگیز، ملالت انگیز، ملامت انگیز، ملک انگیز، مهرانگیز، نخچیرانگیز، نخوت انگیز، نشاطانگیز، نفخ انگیز، نفرت انگیز، وحشت انگیز، وهم انگیز، هراس انگیز، هول انگیز، هیجان انگیز. رجوع به همین کلمات در جای خود شود.
انگیز. [ اَ ] ( اِخ ) دهی از بخش مرکزی شهرستان سراب است که 148 تن سکنه دارد. آب آن از چشمه و محصول آنجا غلات و حبوب است. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 4 ).

فرهنگ معین

( اَ ) ۱ - (اِ. ) آن چه که باعث انگیزش و تحریک باشد، محرک، انگیزه. ۲ - (اِفا. ) در ترکیب به جای اسم فاعل نشیند: اسف انگیز، غم انگیز، شورانگیز.

فرهنگ عمید

۱. = انگیختن
۲. انگیزنده (در ترکیب با کلمۀ دیگر ): اسب انگیز، اسف انگیز، شورانگیز، طرب انگیز، غم انگیز، فتنه انگیز.
۲. (اسم مصدر ) [قدیمی] انگیزه.

فرهنگ فارسی

۱ - ( اسم ) آنچه باعث انگیزش و تحریک باشد محرک انگیزه: (گمان میبرم که قص. دمنه انگیز حسودان باشد. ) (انوار سهیلی ). ۲ - ( اسم ) در ترکیب بجای اسم فاعل نشیند اسف انگیز شور انگیز غم انگیز فتنه انگیز.
دهی از بخش مرکزی شهرستان سراب است. آب از چشمه سار. محصول: غلات حبوب.

ویکی واژه

انگیختن، جزء پسین بعضی از کلمه‌های مرکب، به معنی انگیزنده.
آن چه که باعث انگیزش و تحریک باشد، محرک، انگیزه.
در ترکیب به جای اسم فاعل نشیند: اسف انگیز، غم انگیز، شورانگیز.
ناز و ادا

جمله سازی با انگیز

جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.

💡 از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته است می‌توان به یک‌شنبه غم‌انگیز و پدر اشاره کرد.

💡 شد هوا از بس نشاط انگیز پیر چرخ هم زد ز خورشید برین بر گنبد دستار گل

💡 البته فلش تامپسون در شماره 800 مرد عنکبوتی شگفت انگیز به دست رد گابلین (نورمن آزبورن درون سیمبیوت کارنیج) کشته شد

💡 گفتم از خواب گران پیری برانگیزد مرا موی همچون پنبه ام گردید بالین دگر

💡 دل خسته و جان فگار و مژگان خونریز رفتم بر آن یار و مه مهرانگیز

میلف یعنی چه؟
میلف یعنی چه؟
خرما یعنی چه؟
خرما یعنی چه؟
فال امروز
فال امروز