خاکزاد
کلمه «خاکزاد» به معنای کسی است که از خاک آفریده شده یا خاستگاه و ریشهاش به خاک بازمیگردد. این واژه اشارهای به سادهزیستی و پیوند انسان با طبیعت دارد و یادآور اصل و ماهیت زمینی انسان است. در زبان فارسی، خاکزاد هم به شکل واقعی و هم به صورت استعاری کاربرد دارد.
در معنای حقیقی، خاکزاد به آدمی اشاره دارد که از خاک و طبیعت سرچشمه گرفته است. در معنای مجازی، این واژه به عنوان لقبی فروتنانه استفاده میشود، وقتی فرد میخواهد تواضع و سادهزیستی خود را نشان دهد. چنین کاربردی بیشتر در ادب، گفتار مؤدبانه یا موقعیتهای رسمی دیده میشود.
استفاده از «خاکزاد» به عنوان صفت یا لقب، هم یادآور ریشههای انسانی و هم بیانگر فروتنی و احترام به اصل وجود است. این کلمه با تأکید بر تواضع و پیوند انسان با زمین، ارزشهای اخلاقی و فرهنگی مانند فروتنی، شکرگزاری و احترام به طبیعت را منتقل میکند.
لغت نامه دهخدا
خاک زاد. ( ن مف مرکب ) خاک نژاد. ( آنندراج ):
ببین کاتشین کرمک خاکزاد
جواب از سر روشنائی چه داد.سعدی.
فرهنگ عمید
۱. زاده شده از خاک: نشاید بنی آدم خاک زاد / که در سر کند کبر و تندیّ و باد (سعدی: ۱۷۳ ).
۲. [مجاز] لقبی که گوینده برای اظهار فروتنی و تواضع به خود می دهد، خاکسار.
فرهنگ فارسی
زاده ازخاک، خاکی نژاد، آدم که ازخاک آفریده شده
( صفت ) خاکی نژاد.
جمله سازی با خاکزاد
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 ببین کآشتی کرمک خاکزاد جواب از سر روشنائی چه داد
💡 نشاید بنیآدم خاکزاد که در سر کند کبر و تندی و باد
💡 تو میگوئی که آدم خاکزاد است اسیر عالم کون و فساد است
💡 گفتا که مهلتم بده از بهر رهزنی تا انتقام خود کشم از خاکزادها