عبارت «ام الخبائث» در زبان فارسی و متون دینی به معنای «مادر همهی پلیدیها و بدیها» است و اشاره به منبع یا ریشهای دارد که از آن انواع مفاسد، گناهان و فسادهای اخلاقی و اجتماعی نشأت میگیرد. این اصطلاح معمولاً برای توصیف چیزی بهکار میرود که سرچشمهی فساد، فریبکاری، ظلم یا سایر آسیبهای انسانی و اجتماعی محسوب میشود و وجود آن باعث گسترش و تداوم بدیها میگردد. در متون اخلاقی و عرفانی، «ام الخبائث» غالباً نماد نیروها یا ویژگیهایی است که انسان را از مسیر درست دور میسازند و زمینهساز انجام رفتارهای ناپسند و مخرب میشوند. این واژه بار معنایی قوی و هشداردهنده دارد و بر ضرورت شناخت و پرهیز از سرچشمههای فساد تأکید میکند تا بتوان از گسترش آن در جامعه یا درون فرد جلوگیری کرد. از نظر معنایی، «ام الخبائث» با مفاهیمی چون ریشهی پلیدی، منشأ بدی، عامل فساد و سرچشمهی گناه هممعنی است و اغلب در متون دینی، اخلاقی و حکمی برای نشان دادن اهمیت پیشگیری و اصلاح به کار میرود.
ام الخبائث
لغت نامه دهخدا
ام الخبائث. [ اُم ْ مُل ْ خ َ ءِ ] ( ع اِ مرکب ) می. ( منتهی الارب ) ( از تاج العروس ). می وشراب. ( ناظم الاطباء ). شراب. ( آنندراج ):
لیک با ام الخبائث چون طلاقش واقع است
خسروش رجعت نفرماید بفتوای جفا.خاقانی.آن تلخ وش که صوفی ام الخبائثش خواند
اشهی لنا و احلی من قبلة العذارا.حافظ.رجوع به می و شراب و ام الاَّثام شود.
فرهنگ معین
(اُ مُّ لْ خَ ئِ ) [ ع. ] (اِ. ) ۱ - مایة پلیدی ها. ۲ - مجازاً شراب.
فرهنگ عمید
شراب، می.
فرهنگ فارسی
( اسم ) ۱ - مادر پلیدیها ۲ - می باده ( ماخوذ است از حدیث نبوی: (( الخمرام الخبائث فمن شربها لم تقبل صلاته اربعین یوما.. ) ) لیک با ام الخبائث چون طلاقش واقع است خسروش رجعت نفرماید بفتوی جفا. ( خاقانی ) چون سورت ام الخبائث در دماغ قیصر اثرکرده بود و عقل وحیا از دست رفته.... (( آن تلخ وش که صوفی ام الخبائثش خواند اشهی لنا واحلی من قبله العذارا ( حافظ )
می و شراب
ویکی واژه
مایة پلیدیها.
مجازاً شراب.
جمله سازی با ام الخبائث
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 کجا شوم من از ام الخبائث آبستن که حاملم همه از بکرهای وحدانی
💡 لیک با ام الخبائث چون طلاقش واقع است خسروش رجعت نفرماید به فتوی جفا
💡 سینه نتوان خانهٔ «ام الخبائث» ساختن چون بصر نتوان فدای ام غیلان داشتن