اشناق

[ویکی فقه] اشناق همان دیه جراحت و سازمان دهی در روزگار جاهلیت در مکه می باشد.
اشناق جمع شنق به معنای درازی سر هنگام بالا بردن آن و هر چیز ممتد در حال آویختگی است. به ریسمانی که با آن دهانه مشک را می بندند و می آویزند و نیز افسار چارپایان شناق گفته می شود. نیز به دیه جراحت هایی که موجب قصاص نبود و از دیه کامل انسان کمتر بود، اشناق گفته می شد. گویا پیوستگی و آویختگی آن به دیه کامل، مایه این نام گذاری بوده است. در روزگار جاهلیت، این واژه در همین معنا به کار می رفت و نیز بر منصبی که عهده دار تعیین دیات بود، اطلاق می شد.
معیار اشناق
اندازه اشناق ثابت نبود و صاحب اشناق مقدار آن را معین می کرد. برخی اشناق را به شتر اختصاص می دادند. این منصب در اختیار تیره تمیم از قریش بود و در برهه ای ابوبکر بن ابی قحافه ریاست آن را بر عهده داشت. قریش هنگام اختلاف در دیات و غرامت ها بر اساس نظر او عمل می کردند. بر پایه گزارشی، قریش از مردم مکه اموالی می گرفتند و در اختیار متولی آن قرار می دادند تا از جانب کسی که از پرداخت دیه ناتوان بود، بپردازد.
اشناق در بیان پیامبر
بعدها همچنین اشناق بر مقداری که از حد نصاب زکات چارپایان کمتر باشد و نیز آن چه میان دو نصاب است، اطلاق شد. پیامبر گرامی صلی الله علیه و آله وسلّم در نامه خود به وائل بن حجر حضرمی درباره مقدار زکات، به شناق اشاره کرده که به معنای افزون بر پنج تا ۱۰ شتر است.