متناقضتان

[ویکی فقه] متناقضتان، یکی از اصطلاحات به کار رفته در علم منطق بوده و به معنای دو قضیه غیر قابل اجتماع بر صدق یا کذب است.
تناقض، یکی از اقسام تقابل و نسبت بین دو امری است که یکی از آن دو به حسب لفظ، اثباتی و دیگری سلب آن است با قطع نظر از اینکه امر اثباتی در خارج هم موجود باشد یا نباشد و مفرد (دارای نسبت حکمیه) باشد یا مرکب (فاقد نسبت حکمیه). بنابراین تناقض به دو صورت است:
← تناقض مفردات
در قضایای جزئیه و قضایای مهمله تضاد و تداخل متصور نیست اما تناقض و دخول تحت تضاد متصور است. در قضایای محصوره، موجبه کلیه با سالبه جزئیه، و موجبه جزئیه با سالبه کلیه نقیض همدیگراند. مثال موجبه کلیه و سالبه جزئیه: «هر انسانی خطاکار است» و «بعضی انسان ها خطاکار نیستند». و مثال موجبه جزئیه و سالبه کلیه: «بعضی دانشمندان فاسق هستند» و «هیچ دانشمندی فاسق نیست».
مستندات مقاله
در تنظیم این مقاله از منابع ذیل استفاده شده است: • گرامی، محمدعلی، منطق مقارن. • خوانساری، محمد، منطق صوری.• خوانساری، محمد، فرهنگ اصطلاحات منطقی.• مظفر، محمدرضا، المنطق.
...