حجیت نصوص کتاب

حجّیت نصوص کتاب یعنی درست و معتبر بودن استناد به آیات صریح قرآن هنگام استنباط حکم شرعی یا استدلال دینی. در این اصطلاح، «نصوص» به آیاتی گفته می‌شود که معنای روشن و غیرقابل تردید دارند و احتمال برداشت‌های مختلف در آن‌ها نیست. حجّیت نصوص کتاب در برابر «حجّیت ظواهر کتاب» قرار می‌گیرد؛ زیرا ظواهر ممکن است چند برداشت داشته باشند، اما نصوص چنین نیستند. وقتی گفته می‌شود نصوص قرآن حجت‌اند، یعنی می‌توان با اطمینان کامل به آن‌ها استدلال کرد و بر اساسشان حکم شرعی صادر نمود. نتیجه این حجّیت آن است که اگر کسی به نص قرآن عمل کند، در صورت خطا معذور است و اگر مخالفت کند، مسئول و مؤاخذه می‌شود. از دیدگاه اصولیان، نصوص قرآن حجت‌اند؛ چون مراد خداوند در آن‌ها قطعی است و یقین نیز ذاتاً معتبر و قابل اعتماد است. برخی از اخباریان، حجّیت نصوص قرآن را نمی‌پذیرند و استناد مستقیم به قرآن را کافی نمی‌دانند. گروهی دیگر میان نصوص و ظواهر فرق گذاشته‌اند و نصوص را حجت دانسته‌اند، ولی ظواهر قرآن را حجت نمی‌دانند.