«باطلاق جزموریان» به یکی از مهمترین تالابها و پهنههای مردابی ایران اشاره دارد که در مرز استانهای کرمان و سیستان و بلوچستان واقع شده است. این پهنه که به نام هامون جازموریان نیز شناخته میشود، در گذشته بخشی از مسیر طبیعی رودخانههای هلیلرود و بمپور بوده که با چینخوردگی زمین و فرونشست زمینشناختی مسدود شده و به شکل دریاچه و باتلاق امروزی درآمده است. «باطلاق» در فارسی به معنای زمین مردابی و نرم و گلآلود است که آب در آن جمع میشود و برای کشاورزی مستقیم مناسب نیست. «جازموریان» برگرفته از واژههای محلی «جاز» (پوشش گیاهی) و «موریان» (انبوهی و فراوانی) است و نشاندهنده گستردگی گیاهان این منطقه در گذشته میباشد. هامون جازموریان مساحتی بالغ بر ۳٬۳۰۰ کیلومتر مربع دارد و شامل زمینهای باتلاقی، لجنزارها، تپههای پوشیده از بوته و خار و بعضی نخلستانهای کوچک است. این تالاب فصلی است و آبگیری آن عمدتاً به بارشهای شدید و سرریز رودخانهها بستگی دارد، زیرا سفرههای آب زیرزمینی شور هستند و امکان استفاده مستقیم برای شرب یا کشاورزی وجود ندارد. این منطقه به دلیل ویژگیهای زمینشناختی و هیدرولوژیکی خود، زیستگاه مهمی برای گونههای جانوری و پرندگان مهاجر است و نقش حیاتی در اکوسیستم جنوب شرق ایران دارد. همچنین، آثار باستانی در حاشیه این تالاب نشاندهنده سکونت انسان و فعالیتهای کشاورزی و دامداری در دوران باستان است.
باطلاق جزموریان
لغت نامه دهخدا
باطلاق جزموریان. [ ق ِ ج َ زِ ] ( اِخ ) باطلاقی در جنوب کوه شاهسواران درحوالی رود بمپور بلوچستان. رجوع به جزموریان شود.