ابن ابی خصال ابوعبدالله محمد بن مسعود غافقی

[ویکی فقه] اِبْن اَبی خِصال، ابوعبدالله محمد بن مسعود بن خلصة بن فرج ابن مجاهد غافِقی ملقب به ذوالوزارتین (۴۶۵-۵۴۰ق /۱۰۷۳- ۱۱۴۵م )، ادیب، نویسنده، شاعر، محدّث و مورّخ قُرطبی و کاتب علی بن یوسف ابن تاشفین فرمانروای مرابطون غرناطه بود (حک ۵۰۰ -۵۳۷ق /۱۱۰۷- ۱۱۴۲م ).
وی در روستای فَرغَلیط از توابع شَقوره به دنیا آمد.
ابن ابار، محمد، ج۱، ص۱۴۹، المعجم فی اصحاب القاضی، قاهره، ۱۳۸۷ق.
ابن خاقان
ابن خاقان، فتح، ج۱، ص ۱۷۴- ۱۷۵، فلائد العقیان، بولاق، ۱۲۸۹ق.
ابن ابی خصال در قرطبه رشد یافت و به فراگیری دانش پرداخت. با ابوالحسن علی بن مالک یَعْمُری (د ۵۰۰ق ) رفت و آمد داشت. همین استاد طبع او را نخستین بار آزمود و وی را تشویق کرد.
ابن ابار، محمد، ج۱، ص۱۴۹-۱۵۰، المعجم فی اصحاب القاضی، قاهره، ۱۳۸۷ق.
...

💡 او علاوه بر فضايل و مناقبى كه وى داشت هنرمند خوبى بود و در نستعليق و شكسته قلمىتوانا و نقش آفرين داشت. نمونه اين دو خط را مى توان از حواشى سردار بر كتاب((شهاب )) تاءليف قاضى ابوعبدالله خضاعى و در ((غيةالتعديل )) مشاهده نمود كه هر دو كتاب به طريق افست چاپ گرديده است.

💡 و در كافى و نيز من لايحضره الفقيه، از ابوعبدالله، امام صادق عليه السلامنقل است: پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم را پرسيدند كه كفاره غيبت چيست ؟ فرمود:((هرگاه به ياد شخصى كه غيبتش نموده، افتد، براى او از خداوند طلب غفرانكند.))(143)

💡 ابوعبدالله مقدسی می‌گوید: «زبان کومش و جرجان به هم نزدیک است. ها بکار می‌برند و می‌گویند هاکن و هاده و آن را حلاوتی‌ست، و زبان مردم طبرستان بدانها نزدیک است مگر در آن شتاب است».

💡 او نه تنها ابیورد را به وی نداد، بلکه دستور داد تا سپاهیان و کسان وی را با خفت و خواری از آن منطقه بیرون کنند و به این شکل، کینهٔ خود از همراهی ابوعبدالله با امیر نوح سامانی را نشان داد.

💡 امام باقر(ع ) كه برابرش كيسه مهر كرده اى بود، فرمود: (بزودى برده فروشى ازاهل بربر مى آيد و در سراى ميمون وارد مى شود، و با اين كيسهپول، از او دخترى براى ابوعبدالله، خريدارى مى كنم ).

💡 پس از آن، خدمت ابوعبدالله (امام صادق ) عليه السلام مشرّف گشتيم. على بن سرّى،ماجرا را براى حضرت نقل كرد. ابوعبدالله عليه السلام فرمود: ((آن مرد،اهل بهشت است.))