قیاس موصول

قیاس موصول. [ س ِ م َ / مُو ] ( ترکیب وصفی، اِ مرکب ) ( اصطلاح منطق ) قیاس مرکب موصول بود یا مفصول. اما موصول آن بود که نتایج را در او بجای خود ایراد کنند و همان نتایج را چون در مقدمات قیاسی دیگر افتد مکرر کنند، مثل هر «الف » «ب » و هر «ب »«ج » است پس هر «الف » «ج » است و هر «الف » «ج » است و هر «ج » «د» است، پس هر «الف « »د» است. در مقابل قیاس مفصول. ( فرهنگ فارسی معین از اساس الاقتباس ص 295 ).

قیاس مرکب موصول بود یا مفصول اما موصول آن بود که نتایج را در او بجای خود ایراد کنند و همان نتایج را چون در مقدمات قیاسی دیگر افتد مکرر کنند.

💡 و اگر چنانچه مجموع كلمه (والارحام ) و جمله (تسائلون به ) را يك صله بگيريمبراى موصول (الذى ) در اين صورت مفاد آيه با ادب قرآن كريم نسبت به خداى تعالىسازگارى ندارد چون در مساءله عظمت و عزت خدا و ارحام را مساوى و برابر گرفته ايم.

💡 موصولاول (الذين ) فاعل (يرى ) است، و موصول دوم (الذى )مفعول اول آن است، و كلمه (حق ) مفعول دوم آن است. و مراد از (الذين اوتوا العلم )كسانى است كه عالم بالله و عالم به آيات اويند، و مراد از (الذينانزل اليك ) قرآن است، كه به وى نازل شد.

💡 الذى: اين موصول به صله اش (جعل لكم...) صفت دوم است براى ربكم (درآيه قبل ) و بدين معناست كه انسانها بايد خدايى را عبادت كنند كه هم آفريننده آنان ونياكانشان است و هم آيات و نشانه هاى ديگر او در زمين، آسمان، باران و ميوه ها براىتامين روزى هاى بشر آشكار است.

💡 و ظاهر جمله (على ما رزقهم من بهيمه الانعام ) اين است كه متعلق به جمله (يذكروا)باشد، و جمله (من بهيمه الانعام ) بيان موصول (ما) بوده باشد. و مراد از (ذكرنام خدا بر بهيمه ) ذكر آن در هنگام ذبح گوسفند و يا نحر شتر است. و اينعمل بر خلاف عمل مشركين است كه گوسفند و شتر را در راه بتهاى خود قربانى مىكردند.

💡 در حديث معتبر از جناب موسى بن جعفر عليه السّلاممنقول است كه: هر كه برادر مؤ من او بنزد او بيايد براى حاجتى آن رحمتى كه خدابسوىاو فرستاده است، اگر قبول كرد پس پيوند كرده است دوستى او را بدوستى ما و دوستىما بدوستى حق تعالى موصول است، اگر او را رد كرد و او قادر بود كه حاجتش را برآورد حق تعالى بر او مسلط گرداند در قبر مارى از آتش كه او را بگزد تا روز قيامت خواهدر قيامت خدا او را بيامرزد خواه عذاب كند.