دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] حکم صلوات (قرآن). صلوات در لغت بمعنی دعا و تبریک و تمجید است و معنی جامع آن، صلوات از طرف خدا یعنی رحمت خاصه و از ملائکه استغفار و از مردم دعا است.
لزوم فرستادن سلام و صلوات بر پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم) در تشهد نماز:• «ان الله وملـئکته یصلون علی النبی یـایها الذین ءامنوا صلوا علیه... همانا خدا و فرشتگانش همواره بر پیامبر درود می فرستند (خدا بذل رحمت خاص و فرشتگان توصیف و تقدیس می کنند) ای کسانی که ایمان آورده اید بر او درود فرستید و سلام گویید، و کاملا تسلیم (فرمان او) باشید.» احتمال دارد که مقصود از صلوات همان جزء تشهد باشد.
فرستادن صلوات بر غیر پیامبر
جواز فرستادن صلوات، بر غیر پیامبراکرم از مؤمنان:• «خذ من امولهم صدقة... وصل علیهم.. (ای ولی امر امت) از اموال آنان زکاتی بگیر که بدین کار (جان و مال) آنها را پاکیزه می کنی و رشد می دهی، و بر آنها دعا کن و درود فرست که همانا دعا و درود تو مایه آرامشی برای آنهاست؛ و خداوند شنوا و داناست.»برخی گفته اند: آیه شریفه بر جواز صلوات بر غیر پیامبر دلالت دارد. • «... وبشر الصـبرین و حتما شما را به اندکی از ترس و گرسنگی و کاهشی از مال ها و جان ها و محصولات (درختان، یا ثمرات زندگی از زن و فرزند) آزمایش خواهیم نمود؛ و شکیبایان را مژده ده.»• «اولـئک علیهم صلوت من ربهم.. آنها هستند که بر آنها درودها و رحمتی از جانب پروردگارشان می رسد، و آنها هستند که ره یافته اند.»• «هو الذی یصلی علیکم وملـئکته... وکان بالمؤمنین.. او همان است که بر شما درود می فرستد (رحمت خاص خود را بر شما مبذول می دارد) و فرشتگانش نیز (برای شما آمرزش می طلبند) تا شما را از تاریکی های جهل و کفر و فسق به سوی نور (علم و ایمان و تقوا) بیرون آرد، و او همواره به اهل ایمان مهربان است.»
فرستادن صلوات هنگام صدقه
مطلوبیت فرستادن درود و سلام، از طرف گیرنده زکات، به زکات دهنده:• «خذ من امولهم صدقة تطهرهم وتزکیهم بها وصل علیهم.. (ای ولی امر امت) از اموال آنان زکاتی بگیر که بدین کار (جان و مال) آنها را پاکیزه می کنی و رشد می دهی، و بر آنها دعا کن و درود فرست که همانا دعا و درود تو مایه آرامشی برای آنهاست؛ و خداوند شنوا و داناست.»در صورت وجوب یا استحباب صلوات به پرداخت کننده زکات بر پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم) جانشین آن حضرت و مامور جمع آوری زکات و فقیه هم همان حکم را خواهد داشت.
