تنجز تکلیف

[ویکی فقه] تنجز تکلیف به مرحله قطعیت تکلیف بعد از علم مکلَّف به آن اطلاق می شود.
تنجز تکلیف، به مرحله ای گفته می شود که تکلیف بعد از داشتن ملاک و تعلق اراده مولا به آن، انشا شده و در حق مکلف قطعیت پیدا می کند و او نمی تواند از به جا آوردن آن شانه خالی کند، زیرا در این مرحله، اگر بدون عذر از انجام تکلیف خودداری نماید، مستحق مؤاخذه و عقاب، و اگر آن را انجام دهد، مستحق ثواب می گردد.
توضیح مطلب
تکلیف و حکم دارای مراتبی است:۱ ـ مرحله اقتضا: مرحله ـ دارا بودن ـ مصلحت و مفسده؛ یعنی قانونگذار امری را بررسی نموده و آن را دارای مصلحت و یا مفسده می بیند؛۲ ـ مرحله انشا: بعد از شوق اکید مولا به چیزی که برخاسته از مصلحت فعل یا ترک آن است، نوبت به مرحله قانونگذاری می رسد؛ یعنی شی ء دارای مصلحت را واجب و شی ء دارای مفسده را حرام می نماید؛۳ ـ مرحله فعلیت: مرحله فرا رسیدن زمان اجرای قانونی که قبلا" جعل گردیده، که لازمه آن ابلاغ قانون به مکلفان است؛۴ ـ مرحله تنجز: مرحله ای که قانون به مکلف رسیده و او عذری برای انجام ندادن آن ندارد. در این مرحله، توجه تکلیف به مکلف قطعی می گردد؛ یعنی بر انجام آن ثواب و بر ترک آن عقاب و مؤاخذه _ در صورتی که از تکالیف الزامی باشد _ مترتب می شود.در کتاب " کفایة الاصول " آمده است:" ثم لا یذهب علیک ان التکلیف ما لم یبلغ مرتبة البعث و الزجر لم یصر فعلیا، و ما لم یصر فعلیا لم یکد یبلغ مرتبة التنجز و استحقاق العقوبة علی المخالفة و ان کان ربما یوجب موافقته استحقاق المثوبة "

💡 دل ز سنبل نشکفد، تکلیف گلزارش مکن هرکه را چون من دلش با زلف پرخم خو گرفت

💡 عمرها شد نقد دل بر چشم حیران است وام آنچه می‌یابم به مینا می‌کنم تکلیف جام

💡 وصیت‌نامه سندی قانونی‌ست که به‌موجب آن، شخص وصیت‌کننده می‌تواند برای اموال خود تعیین تکلیف کند.

💡 جنون تکلیف کوه و دشت و صحرا می‌کند ما را اگر تن دردهیم آخر که پیدا می‌کند ما را؟

💡 یوگنی آنگین زانوی غم به بغل می‌گیرد و صحبت از تراژدی می‌کند و اصرار پشت اصرار که همه چیز را رها کن. بیا و با من همدمی کن. بگو که عاشق منی. من می‌میرم… تکلیف عشق چه می‌شود…