دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] تحفه الازهار و زلال الانهار فی نسب آبناء الائمه الاطهار علیهم صلوات الملک الغفار. کتاب تحفة الازهار و زلال الانهار فی نسب ابناء الائمة الاطهار از جمله آثار مربوط به علم انساب است که توسط عالم قرن یازده هجری ضامن بن شدقم به رشته تحریر در آمده است.
کتب نسب شناسی از قدیم مورد توجه مسلمانان به ویژه عربها بوده است. در این میان عده ای از علمای مسلمان اعم از شیعه و سنی به دلیل علاقه به خاندان پیامبر، کتاب هایی که تعداد آنها کم نیست به انساب اهل بیت و علویان و سادات اختصاص داده اند. این آثار علاوه بر شناساندن خاندان پیامبر(ص) و سلسله انساب و شرح حال آنان،راهی برای دستیابی به روایات و گزارش های تاریخی است و کتب انساب، خود از منابع مهم تاریخ اسلام و تشیع به شمار می رود.
این اثر، علاوه بر شرح حال ائمه و فرزندان ایشان و امامان زیدیه، منبعی مهم درباره سادات معاصر مؤلف یعنی سده یازدهم هجری است. گفته می شود مؤلف چندان دستی در علم الانساب نداشته و اطلاعات خود را بیشتر از نیاکان و خاندان خود که نسب شناس بوده اند، آورده است. یکی از منابع وی شرح قصیده بسامه است که به شرح حال ائمه زیدیه می پردازد.
در این اثر که بر زندگی امام حسن و امام حسین(ع) بیشتر تکیه می کند، اطلاعاتی از دوران صفویه، عالمان شیعه هند و مدینه در قرن 10 و 11، خاندان مشعشعیان و موضوعاتی در این دوره وجود دارد.
برای آگاهی بیشتر به معرفی و نقد این کتاب در مجله آیینه میراث (ش 9، تابستان 1379) مراجعه شود.
