اسباب مغالطه لفظ مرکب

[ویکی فقه] اسباب مغالطه لفظ مرکب یکی از اصطلاحات به کار رفته در علم منطق بوده و به معنای عوامل زمینه ساز مغالطه در لفظ مرکب است.
اسباب مغالطه لفظی به دو قسم اسباب مغالطه لفظ مفرد و اسباب مغالطه لفظ مرکب تقسیم می شود. برخی علل وجود دارند که باعث پیداشدن مغالطه لفظ مرکب می شود و آنها عبارت اند از: اشتراک تالیف، اشتراک ترکیب لفظ، اشتراک قسمت، تفصیل مرکب و ترکیب مفصل. اقسام اسباب مغالطه لفظ مرکب عبارت اند از: ترکیب مفصل، تفصیل مرکب و ممارات.
توضیح اصطلاح
توضیح مطلب آنکه گاهی نحوه ترکیب لفظ مقتضی مغالطه است؛ مانند این سخن جناب عقیل که «معاویه از من خواسته است به علی (علیه السّلام) ناسزا بگویم، مردم به او ناسزا بگویید.» مرجع ضمیر «او» در این جمله، ایهام دارد.
منشا مغالطه لفظی
گاهی استخدام و توریه، منشا پدیدآمدن این نوع مغالطه می شود و گاهی سبب به وجود آمدن مغالطه، توهم وجود ترکیب است؛ یعنی جایی که لفظ مرکب نباشد و گمان رود که مرکب است و گاهی توهم عدم ترکیب، سبب مغالطه می شود.
تعابیر دیگر
...

💡 مغالطه جزئی از برهان است که به‌طور قابل اثباتی در منطق آن ایراد وجود دارد و بنابراین کلِ برهان را نامعتبر می‌سازد. مغالطه ممکن است برای وارونه کردنِ حقیقت(ها) به کار رود.

💡 تنها زمانی که برخی از این پیش فرض‌ها الزاماً توسط شخصی که از او پرسش می‌شود موافقت نشود، استدلال حاوی آنها دارای مغالطه می‌شود؛ بنابراین ممکن است همان پرسش در یک زمینه بارگذاری شود، اما در یک زمینه دیگر بارگذاری نشود. برای مثال، مورد قبلی اگر در جریان محاکمه ای که متهم قبلاً به کتک زدن همسرش اعتراف کرده بود، پرسش مطرح نمی‌شد.

💡 اين مغالطه كارى، تا اندازه اى مؤ ثر واقع شد و مردم را نسبت به خدائى فرعون ثابتقدم گردانيد. شايد خود فرعون هم به حرفهاى احمقانه خودش معتقد بود و شايد همدرجه نادانى او باين حد نبود و تنها براى تحميق مردم، اينجنجال را براه انداخت.

💡 (كسى كه هوش برتر دارد، در سازش هاى اجتماعى با مشكلات زياد و ناكامى ها مواجهخواهد شد و براى ارضاى اميالش، به رفتارهاى ناپسنديده اى ازقبيل رفتار منفى، تعصب، مغالطه، گوشه گيرى، غرور و خودپسندى و خود را ازديگران بى نياز داشتن دست مى زند.).(579)