فکوک الفصوص

[ویکی فقه] فکوک الفصوص (کتاب). کتاب «الفکوک» کتابی است به زبان عربی درباره عرفان نظری و مبانی آن به قلم صدرالدین قونوی. در این کتاب، مؤلف یک دوره فشرده از مبانی عرفان نظری را (طبق اصول عرفانی ابن عربی ) به رشته تحریر درآورده است.
مصحح محترم کتاب، ضمن ترجمه کتاب به فارسی و شرح حال مولف، ملخصی از مقدمات و اصول نور الدین، عبدالرحمن جامی بر اشعة اللمعات فخرالدین عراقی و شرف الدین قیصری بر مقدمه شرح فصوص ابن عربی را در ضمن ۱۴ اصل در آغاز کتاب آورده است.ترتیب ابواب و فصول کتاب بر اساس مهمترین اثر ابن عربی یعنی فصوص الحکم است و مولف با در نظر گرفتن آن کتاب،سعی در تالیف اثری مختصر و شاید تا حدودی استدلالی و مبرهن است.
مقدمه مؤلف
در مقدمه مؤلف چنین می خوانیم:«و بعد: چون کتاب فصوص الحکم از نفیس ترین و گرانبهاترین کتاب های شیخ و پیشوای کامل، پیرو کاملان و راهنمای امت، پیشوای پیشروان، محی الدین ابن عبدالله محمد بن علی بن عربی طائی است -که خداوند از او خشنود باد- و از آخرین تصنیفاتش هست که از کانون مقام محمدی و مشرب ذاتی و جمع احدی وارد شده و مشتمل است بر خلاصه ذوق پیامبر ما -که درود الهی بر وی باد- در علم به خدا و اشاره کننده به اصل ذوق و مکاشفات بزرگان اولیاء و انبیائی که در آن نام برده شده... و شکی نیست که آگاهی بر کتابی که شأنش و منبع علمی که وین عنوانش است بستگی بر تحقق به -مقام - وارث بودن دارد که تمامش را چشیده و بدان -وارث - بر وی -حقایق - فتح و از جانب او بر کشف و بدان واسطه به سویش -برای اظهار حقایق و اسرار- فرستاده شده باشد...کسانی که از زندانهای قیود و بندهای فکر و حس رها شده و به عرصه و فراخنای حضرت قدس رسیده اند تمایل در حل مشکلات این کتاب و برطرف کردن مبهمات و دشواریهای اسرار کلی و علوم بلند و گرانبهای آن که غذای ارواح صاحبان خرد است پیدا نمودند پس حقایق اشیاء را در مراتب کلی اش به واسطه ادراکات مطلق و پاک و بلند ادراک نمودند و درخواست کردند که مهر از آنها بردارم و راز اصولش را روشن کنم و پنهانش را آشکار سازم و قفلش را با شرح مجمل و مختصر آن برگشایم.این درخواست را پذیرفتم چون استحقاق و شایستگی آنان را می دانستم و خود -به واسطه ارشاد و راهنمایی آنان- به پروردگارشان تقرب و نزدیکی جستم.با این توضیح که من جز خطبه کتاب فصوص الحکم را از نویسنده اش شیخ اکبر محی الدین اعرابی -که خداوند از او خشنود باد- به شرح نه بیشتر نخواندم ولی خداوند به برکت او بر من منت نهاد و مرا در اطلاع و آگاهی بر آنچه که وی را مطلع ساخته و دیده وری بر آنچه که برایش روشن نموده و گرفتن از خدا -بدون واسطه و سببی- با وی مشارکت روزی کرد.»

💡 2 - قول دوم از بعض عارفين است كه جناب جامى در نقد الفصوص آورده است كه:عقل اول ملك مقرب است كه براى دعوت به سوى حق قرار داده شده است وعقل ثانى ملكى است كه حق تعالى او را براى دعوت به عالم صور قرار داده است و همينعقل ثانى به لحاظ دوريش از حضرت الهى و دعوت انسانكامل به خوردن درخت طبيعت به عنوان شيطان شده است و او دائما انسان را به دنيا وآباديهاى آن با كمك قوى طبيعى كه رفقاى نفس ‍ اند فرا مى خواند.