عطف احد مترادفین
دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] عطف احد مترادفین به عطف دو لفظ هم معنا بر یکدیگر به قصد تاکید اطلاق می شود.
یکی از انواع عطف که در قرآن نیز آمده، عطف دو لفظ مترادف بر یکدیگر است که معمولا برای تاکید انجام می شود؛
مثال
۱. (انما اشکو بثی وحزنی الی الله)؛ «من غم و اندوهم را تنها به خدا می گویم». در این آیه «بثی» و «حزنی» مترادفند و یکی بر دیگری عطف شده است.۲. (لا تری فیها عوجا ولا امتا)؛ «هیچ پستی و بلندی در زمین نمی بینی». خلیل گفته است «عوج» و «امت» به یک معنا هستند.
اقوال درباره عطف احدالمترادفین
مبرد، وجود این گونه عطف را در قرآن انکار کرده و مثال های فوق را تاویل برده است.بعضی گفته اند مجموع دو لفظ مترادف، معنایی را می رساند که از یکی از آن دو لفظ به تنهایی فهمیده نمی شود؛ زیرا ترکیب، معنای زیادتری ایجاد می کند.
جمله سازی با عطف احد مترادفین
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید. گزارش محتوای نامناسب
💡 (و ما وصينا به ابراهيم و موسى و عيسى ) - اين جمله عطف است بر جمله (و ما وصىبـه نـوحـا). و مـراد از آن، شـريـعـتـهـايـى اسـت كـه بـراى هر يك از نامبردگان در آيهتشريع كرده.
💡 خاکی ز زمین که عطف دامانت برفت در دیده کشم به آشکار و به نهفت
💡 يكى، اينكه عطف بماسبق نكنى و به گذشته - هر چه شده - كارى نداشته باشى بعد ازاين هر طور مى خواهى عمل كن.
💡 جمله (و ان يروا كل آيه لا يومنوابها) عطف است بر جمله (يتكبرون ) و بيان يكى ازاوصاف متكبرين است كه همان اصرار بر كفر و تكذيب مى باشد.
💡 یوسفان صدق و عصمت «حاجبا» حسن را عطف کمر، چین کردهاند
💡 دزد و سگها را منتقدان دنیای عرب نقطه عطف داستاننویسی معاصر عربی نام دادهاند.
💡 در متون ادبی و علمی، نویسنده گاهی برای تأکید بیشتر بر معنای مورد نظر خود، از عطف احد مترادفین استفاده میکند تا مفهوم را در ذهن خواننده تثبیت نماید.
💡 تحلیل دقیق ساختار جملات نشان میدهد که عطف احد مترادفین میتواند باعث تکرار معنا شود، مگر اینکه هدف نویسنده از آن، ایجاد تأکید یا بیان جزئیات بیشتر باشد.
💡 در مباحث تخصصی نحو و بلاغت، عطف احد مترادفین به عنوان یکی از انواع عطف شناخته میشود که در آن دو کلمه هممعنی به یک همپایه وصل میشوند.