باغ بیگلربیگی

باغ بیگلربیگی. [ ب َ ل َ ب َ ] ( اِخ ) باغی است به شیراز از بناهای میرزا محمدخان بیگلربیگی فرزند حاجی قوام الملک میرزا علی اکبر شیرازی که حدود سال 1260هَ. ق. بنا شده است. ( از فارسنامه ناصری ص 165 ).

باغی از شیراز

💡 خانۀ صارم‌الدوله در محلۀ فیض‌آباد در بافت قدیمی شهر کرمانشاه و در کوچه‌ای به همین نام قرار دارد. در نزدیکی این ساختمان، بناهای تاریخی فراوانی مانند حمام نظام، مسجد نظام، سرای همدانی‌ها و تکیۀ بیگلربیگی قرار دارد.

💡 فصیحی در هرات تحصیل نمود و در شعر شهرت یافت. او نزد والیان و بیگلربیگی‌های هرات و خراسان ارجمند گشت و آنان را ستود. در ۱۰۲۲ق/۱۶۱۳م ناگهان تصمیم به مهاجرت به هند گرفت، از هرات به قندهار گریخت اما در راه گرفتار سواران والی خراسان شد، او را به هرات بازگرداندند و به فرمان حسین‌خان (والی) به زندان افتاد، اما پس از اندکی بخشوده شد.

💡 در زمان حکومت محمدشاه قاجار، هنگامی که علی‌خان بیگلربیگی حاکم لار برای امری به سبعه رفته بود، گراشی‌ها به فرماندهی دهباشی علیرضا به لار حمله کرده و لار را به تصرف خود درآوردند. دهباشی علیرضا تجار لار را می‌طلبید و از آن‌ها مبلغی پول می‌گرفت (اشکنانی، ۱۳۵۲ ه‍. ق).

💡 در دوره صفویه قره‌باغ به مرکزیت گنجه یکی از بیگلربیگیهای ایران بود. مقام بیگلربیگی که در قرن دهم به‌طور موروثی به سران ایلات چادرنشین قزلباش می‌رسید، در قره‌باغ در اختیار یکی از شاخه‌های ایل قاجار بود.

💡 او همچنین به آزار و اذیت سایر افغانانی که مطیع دولت صفوی و تابع بیگلربیگی قندهار بودند، به ویژه طایفه ابدالی که خودشان امیر جداگانه داشتند، پرداخت و با همه تذکرهای حاکم قندهار، او از کار خود دست برنمی‌داشت و به همین دلیل بین او و علیمردان خان کدورت پدید آمد.

💡 از مهم‌ترین فرمان‌داری‌های امپراتوری عثمانی که با عنوان بیگلربیگی شناخته شده‌اند می‌توان به بیگربیگی‌های ایالت‌های آناطولی، روم‌ایلی و روم اشاره کرد.