ترکیب «اختیار امیرالمؤمنین» واژهای با ریشه عربی است که به صورت لقب و عنوان تشریفاتی به کار میرفته است. این عنوان به شخصی داده میشد که مورد اعتماد کامل امیرالمؤمنین، یعنی پیشوای سیاسی و دینی مسلمانان، بوده باشد. اختیار در اینجا به معنای نماینده، صاحب اجازه و مأذون در تصمیمگیری است، نه صرفاً آزادی انتخاب. کسی که با این لقب شناخته میشد، اختیار انجام برخی امور حکومتی، اجرایی یا اداری را از سوی امیرالمؤمنین داشت. این عنوان نشاندهنده مقام، نفوذ و اعتماد ویژه نزد حاکم بوده است. در متون تاریخی، چنین القابی برای مشخص کردن جایگاه رسمی افراد به کار میرفتهاند. «اختیار امیرالمؤمنین» بیشتر جنبه سیاسی و اداری داشته است. این ترکیب بیانگر وابستگی مستقیم فرد به قدرت مرکزی حکومت است. از این رو، لقب یادشده نشانه قرب، اعتبار و مسئولیت بالا محسوب میشده است. در مجموع، اختیار امیرالمؤمنین عنوانی عربی برای فردی صاحباختیار به نیابت از امیرالمؤمنین است.
اختیار امیرالمؤ
لغت نامه دهخدا
اختیار امیرالمؤمنین. [ اِ رُ اَ رِل ْ م ُءْ م ِ ] ( اِ خ ) حسین بن حسین مکنی به ابی علی. رجوع به حسین شود.