دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] ابودحداح انصاری، از ترغیب کنندگان انصار به پایداری در غزوه احد است. برخی آیات قرآن در شأن وی نازل شده است.
در روایتی از ابن عباس در ذیل آیه ۲۲۲ سوره بقره از ثابت بن دحداح( دحداحه) یاد شده است. منابع رجالی، کنیه اش را ابودحداح یاد کرده و در ذیل چهار آیه، به ویژه ۲۴۵ بقره از او نام برده اند. این که ابودحداح، همان ثابت بن دحداح است یا نه، به درستی روشن نیست. گویامنابع رجالی خواسته اند او را دو فرد بدانند. ابن عبدالبر درباره ابودحداح می نویسد: فلان بن دحداحه ازصحابه پیامبر شمرده شده و جز این که از انصار و هم پیمان با آنان بوده است، اطلاع دیگری از نام و نسب وی به دست نیاوردم. وی درباره ثابت بن دحداح آورده است: ثابت بن دحداح (دحداحه) بن نُعَیم بن غَنْم بن ایاس، مشهور به ابودحداح در میان طایفه بنی انیف یا بنی عجلان می زیسته و با بنی زیدبن مالک بن عوف، هم پیمان بوده است. ابن حجر، این دو را روشن تر معرّفی کرده و نزول آیه ۲۲۲ بقره را در پاسخ به پرسش ثابت بن دحداح دانسته؛ ولی حادثه ای مرتبط با نزول آیه ۲۴۵ بقره را نیز درباره ابودحداح به وی نسبت داده است؛ آن گاه در ادامه با استناد به روایتی که سند آن را صحیح ندانسته، می گوید: ابودحداح تا زمان معاویه، در قید حیات بوده؛ در حالی که ثابت بن دحداح در زمان حیات رسول خدا ازدنیارفته است؛ با وجود این، اطلاعات موجود درمنابع روایی وتاریخی ابهام دارد؛ به گونه ای که دو تن بودن آنان را مشکل ساخته است.
← نظر واقدی
اسباب النزول، واحدی؛ الاستیعاب فی معرفة الاصحاب؛ اسدالغابة فی معرفة الصحابه؛ الاصابة فی تمییز الصحابه؛ بحارالانوار؛ تفسیر القمی؛ التفسیر الکبیر؛ تفسیر مبهمات القرآن؛ جامع البیان عن تأویل آی القرآن؛ الجامع لأحکام القرآن، قرطبی؛ الدرّالمنثور فی التفسیر بالمأثور؛ سنن ابی داود؛ سنن النسائی؛ صحیح مسلم؛ مجمع البیان فی تفسیر القرآن؛ المعجم الکبیر؛ المغازی؛ المنتظم فی تاریخ الملوک والامم؛ المیزان فی تفسیرالقرآن.
