دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] اِبْن ِمَسَرَه، محمد بن عبدالله بن مسرّه جبلی قرطبی (۷ شعبان ۲۶۹-۳۱۹ق /۱۹ آوریل ۸۸۳ -۹۳۱م )، متفکر و عارف اندلسی بود.
عبدالله، پدر ابن مسرّه، گویا از موالی بنی امیه یا یکی از قبایل بربر به نام ابوقُرّه در اندلس بوده است، اما چهره سرخ و سفیدش نمایانگر آن بوده که اصل اسپانیایی داشته است عبدالله در جوانی در ۲۴۰ق /۸۵۴م، به همراهی برادر بزرگ ترش ابراهیم، قرطبه را به سوی شرق ترک گفته و به بصره رسید. بصره در آن زمان، یکی از مراکز مهم و بزرگ علم و ادب بود و بسیاری از اندلسیان به قصد آموختن علم به آنجا می رفتند.عبدالله در بصره نزد چند تن از محدثان نامدار به آموختن پرداخت.
رفت و آمد به محافل معتزلیان
وی همچنین در آن جا به محافل معتزلیان رفت و آمد داشت و عقاید ایشان را پذیرفت، چنانکه بعدها متهم به «قدری» بودن شد و پس از آن همواره عقاید و گرایش های معتزلی خود را حتی از نزدیک ترین شاگردانش، پنهان می داشت و آن ها را تنها با کسان و خویشاوندان نزدیک خود، به ویژه فرزندش محمد در میان می نهاد. عبدالله پس از چندی به قرطبه بازگشت و در آن جا شاگردانی بر وی گرد آمدند، اما وی همواره می کوشید که عقاید، اندیشه ها و دانسته های خود را به فرزندش محمد منتقل کند.
عهده دار شدن کسب و کار پدر
ابن مسره هنوز جوانی نوخاسته بود که پدرش در زیر فشار وام های ی سنگین، ناگزیر شد که بار دیگر زادگاهش را ترک گوید و واپسین سال های زندگی خود را در سرزمین هایی دور از وطن سپری کند. بدین سان پدر کسب و کارش را به فرزند سپرد و راهی سفر شد تا سرانجام در مکه پناه گرفت و در همان جا در ۲۸۶ق /۸۹۹م درگذشت ابن مسره در هنگام مرگ پدر ۱۷ ساله بود.
سرگذشت ابن مسره
...
