نفحه الریحانه و رشحه طلاء الحانه
کتاب نفحة الریحانة و رشحة طلاء الحانة تألیف محمدامین بن فضلالله محبی، از آثار ارزشمند در حوزه تذکرهنویسی ادبیات عرب بهشمار میرود. این اثر، که به شرح احوال ادیبان و شاعران عرب در سده یازدهم هجری میپردازد، به زبان عربی نوشته شده و در قالب شش جلد منتشر شده است. ساختار کتاب مشتمل بر هشت باب است که در هر باب، پس از توصیف موقعیت جغرافیایی و ویژگیهای هر منطقه، شعرا و ادبای آن ناحیه معرفی شدهاند. دو نسخه تحقیقشده از این کتاب توسط احمد عنایه و عبدالفتاح محمد حلو ارائه شده که هر یک با مقدمهای مفصل در معرفی مؤلف و روش تصحیح اثر همراه است.
در باب نخست کتاب که جلد اول و بخشی از جلد دوم را شامل میشود، شاعران و ادیبان منطقه دمشق و پیرامون آن مانند شام، قدس، جبلعامل، بقاع، طرابلس، حمص و حماه بررسی شدهاند. مؤلف در این بخش، ضمن اشاره به خاندانهای ادیبپرور دمشق همچون آل حمزه، عماد و نابلسی، به ترجمه احوال ۱۰۳ تن از بزرگان علم و ادب پرداخته است. آغازین فرد معرفیشده در این باب، ابوبکر بن منصور عمری و واپسین آن، حسن بن محمد معروف به ابناعوج است.
نگارش کتاب با سبکی ادبی و همراه با عبارتپردازیهای شاعرانه صورت گرفته و رویکرد مؤلف در تلفیق جغرافیای تاریخی با زیستنامههای ادبی، بر غنای محتوایی آن افزوده است. این اثر نهتنها بهعنوان مرجعی برای شناخت ادبای سده یازدهم قمری کاربرد دارد، بلکه از طریق تحلیل فضای فرهنگی و اجتماعی آن دوره، در مطالعات تاریخ ادبیات نیز جایگاه ویژهای دارد.
دانشنامه اسلامی
[ویکی نور] نفحه الریحانه و رشحه طلاء الحانه (تحقیق احمد عنایه). نفحة الریحانة و رشحة طلاء الحانة، اثر محمدامین بن فضل الله بن محب الله بن محمد محب الدین بن ابی بکر تقی الدین بن داود المحبی (متوفی 1111ق)، با تحقیق احمد عنایه، کتابی است پیرامون شرح حال ادبا و شعرای عرب در قرن یازدهم هجری که به زبان عربی نوشته شده است.
کتاب با دو مقدمه از محقق و مؤلف آغاز و مطالب در هشت باب، در ضمن شش جلد، ارائه شده است. هریک از ابواب کتاب، مربوط به معرفی ادبا و شعرای منطقه جغرافیایی و شهر خاصی می باشد و نویسنده پیش از پرداختن به شرح حال افراد، ابتدا به تشریح موقعیت جغرافیایی و خصوصیات و ویژگی های آن منطقه یا شهر پرداخته و سپس، شعرا و ادبای آن را معرفی کرده است.
در مقدمه محقق، زندگی نامه مختصری از نویسنده، ارائه گردیده است در مقدمه نویسنده، ضمن الفاظی شاعرانه و عبارت پردازی هایی ادیبانه، به موضوع کتاب و موضوع ابواب آن، اشاره گردیده است
در باب نخست که جلد اول و نیمی از جلد دوم را به خود اختصاص داده، به معرفی شعرای دمشق و اطراف آن پرداخته شده است که اولین آن ها، ابوبکر بن منصور عمری و آخرین آن ها، حسن بن محمد معروف به ابن اعوج می باشد.
نویسنده در این باب، ضمن معرفی شعرای دمشق، شام و قدس، به شعرای جبل عامل، بقاع، طرابلس، حمص و حماة نیز پرداخته و برخی از بیوتات دمشق که به فضل و ادب معروف می باشند را متذکر گردیده است؛ از جمله آل حمزه، عماد، نابلسی، فرفور، کاری و محبی. در این باب ترجمه 103 تن از اهل ادب، علم و شعر، ذکر گردیده است
[ویکی نور] نفحه الریحانه و رشحه طلاء الحانه (تحقیق عبدالفتاح محمد حلو). نفحة الریحانة و رشحة طلاء الحانة، اثر محمدامین بن فضل الله بن محب الله بن محمد محب الدین بن ابی بکر تقی الدین بن داود المحبی (متوفی 1111ق)، کتابی است پیرامون شرح حال ادبا و شعرای عرب در قرن یازدهم هجری که به زبان عربی نوشته شده و توسط عبدالفتاح محمد حلو، تحقیق و عرضه گردیده است.
این نسخه که در شش جلد تنظیم شده، با مقدمه ای از محقق آغاز شده که در آن، ابتدا زندگی نامه مفصلی از نویسنده ارائه گردیده و سپس، توضیحاتی پیرامون نسخ کتاب و شیوه تصحیح و تحقیق آن داده شده است
محقق فهارس ارزشمند و مفیدی را به کتاب افزوده که خواننده را در پیدا کردن مطالب مورد نیاز و دلخواه، یاری می رساند. فهرست مطالب هر جلد، در انتهای همان جلد آمده و فهارس فنی کتاب، در انتهای جلد ششم قرار گرفته است. این فهارس عبارتند از: فهرست آیات؛ فهرست احادیث نبوی؛ فهرست امثال؛ فهرست لغات؛ فهرست معمیات؛ فهرست شعر؛ فهرست نثر؛ فهرست مسائل علوم و فنون؛ فهرست اعلام؛ فهرست قبایل، فهرست امم و فرق؛ فهرست اماکن، شهرها و آب ها؛ فهرست ایام، وقایع و جنگ ها؛ فهرست کتب و فهرست مراجع تحقیق.
پاورقی ها نیز توسط محقق نوشته شده و در آن ها، علاوه بر ذکر منابع و اشاره به اختلاف نسخ، به توضیح برخی از کلمات و مطالب متن پرداخته شده است
نفحة الریحانة و رشحة طلاء الحانة (تحقیق احمد عنایة)
مطالعه کتاب نفحة الریحانة و رشحة طلاء الحانة (تحقیق عبدالفتاح محمد حلو) در پایگاه کتابخانه دیجیتال نور
جمله سازی با نفحه الریحانه و رشحه طلاء الحانه
جملات نمونه از منابع مختلف جمع آوری شده است، اگر صحیح نیست یا توهین آمیز است، لطفا گزارش دهید.
💡 من کیستم، آن درد کش صاف ضمیرم؛ کز لای خم و رشحه ی خمر است خمیرم!