میرزای قمی ابوالقاسم بن محمدحسن

[ویکی نور] میرزا ابوالقاسم بن محمد حسن بن نظر علی جیلانی شفتی رشتی قمی، معروف به میرزای قمی، بین سال های 1150 تا 1153 در روستای «دره باغ» از منطقۀ جابلاق (جاپلق) در اطراف شهرستان ازنا (استان لرستان) به دنیا آمد.
(در رجال شیخ و نظایر آن ابن قولویه نیز به ابوالقاسم القمی کنیه آورده شده که نباید با میرزای قمی اشتباه شود.)
میرزای قمی در جابلاق (جاپلق) به دنیا آمده است، اما به خاطر سکونتش در قم، به میرزای قمی و محقق قمی معروف شده و به واسطۀ کتاب گرانمایه اش قوانین، به عنوان «صاحب قوانین» شهرت یافته است.
میرزای قمی در اوان کودکی ادبیات را نزد پدر بزرگوارش، آخوند ملا محسن آموخته و پس از رسیدن به سن جوانی به خوانسار رفته و نزد سید حسین خوانساری، جد مؤلف کتاب روضات الجنات چند سالی فقه و اصول را گذراند.
او با خواهر سید حسین خوانساری ازدواج کرده و در سال 1174 قمری به عراق مهاجرت کرد.

💡 وی به تشویق پدرش به تحصیل علوم دینی پرداخت. تحصیلات مقدماتی و مقداری از فقه و اصول را در نزد دانشمندان قزوین به پایان برد و آنگاه رهسپار قم شد. در آنجا در حوزه درسی علامه محقق میرزای قمی حضور یافت و سپس به اصفهان رفت و از بزرگان این شهر، حکمت و کلام را فرا گرفت. پس از چندی به کربلا آمد و چند سالی در درس صاحب ریاض شرکت جست و بعد به ایران (تهران یا قزوین) بازگشت.

💡 برخی میرزای قمی را به مشایخ اجازه شهید ثالث افزوده‌اند.

💡 پس از بازگشت به ایران در سال ۱۲۲۰ قمری در تهران ساکن شد و به تصدی امور مذهبی پرداخت. حوزه درس او به دلیل دقت علمی رونق یافت اما پس از چندی مجدداً به عتبات بازگشت. علت بازگشت وی را دریافت اجازه صدور فتوی از میرزای قمی یا تبعید توسط فتحعلی شاه پس از مشاجره با ملا محمدعلی مازندرانی در یک مباحثه که در حضور شاه برگزار گردیده بود دانسته‌اند.