بطلمیوس ششم

بطلمیوس ششم. [ ب َ ل َ س ِ ش ِ ش ُ ] ( اِخ ) فیلومتور، یا فیلومتر بمعنی محب الام؛ مادردوست. از 181 تا 149 ق.م. زندگی میکرد. ( ناظم الاطباء ). محب الام سی و پنج سال سلطنت کرد. در عهد او اسکندر روم پسر انطاخیوس عزم کرد که مملکت شام او را بازگیرد.یونانیان او را بکشتند. ( مجمل التواریخ و القصص چ 1 ص 126 ). بطلمیوس فلیومتربن بطلمیوس اپی فانیس که از سال 181-164 ق.م. ( ؟ ) سلطنت مینمود و چون پدرش درگذشت او طفل بود و مادرش کلیوپترا تا زمان وفاتش یعنی: سال 172 ق.م. ملکه شد و در مدت سلطنت خود با دولت شام دوست بود، لکن در سال 171 ق.م. انطیوخس اپی فانیس بر مصر هجوم آورده، بر بطلمیوس غالب گشت و او را اسیرکرد اما رومی ها مصر را در 168 ق.م. پس گرفتند و بتدریج آن مملکت ولایت رومانیان شد. ( دانیال: 11:25 ) و در زمان بطلمیوس ششم بنای هیکل لیونتوپولس بانجام رسید و غیر از اورشلیم مرکز دیگری برای عبادت یهود معین گردید. فلسفه یونانیان با فلسفه مصر داخل شد و نتیجه این مطلب آن شد که قوم یهود برای انتشار دین مسیح قابل و مستعد گردید. ( قاموس کتاب مقدس ). بطلمیوس ششم پس از پدر بتخت نشست ( 181-146 ق.م. ) ( ؟ ) و بواسطه صغرسن ( پنجساله بود ) مادرش ( کلئوپاترا که از شاهزاده خانم های سوریه بود زمام امور را بدست گرفت و تا پایان مرگش 172 ق.م. حکومت کرد در زمان وی آنتی خوس چهارم پادشاه سوریه به مصر حمله برد معابد آن را غارت کرد و خواست در منفیس بعنوان پادشاه مصر تاجگذاری کند ولی مردم اسکندریه برادر فیلوترا که اورگت مینامیدند بر تخت نشاندند. آنتی خوس دوباره به مصر حمله بردو بدین ترتیب جنگ پایان یافت که قبرس از آن سوریه گردد. از سال 170 ق.م. هر دو برادر مصر را اداره میکردند ولی پس از چندی بین آنها نفاق افتاد و چون غلبه با اورگت بود فیلومتر بروم رفت و با کمک رومیها دوباره بتخت پادشاهی مصر نشست وی خواست قبرس را تصرف کندموفق نشد و بعد فیلومتر او را بخشید و سیرن را به او داد. در جنگ با سوریه با موفقیت پیش میرفت که هنگام بازگشت به مصر بپادشاه سابق سوریه، اسکندر والاس برخورد و بدست او کشته شد. ( از ایران باستان چ 2، جیبی ص 2155، 2156 ). و رجوع به قاموس الاعلام ترکی ج 2 شود.

بطلمیوس ششم ملقب به فیلومتور ( به معنای مادردوست ) ( به یونانی: Πτολεμαῖος Φιλομήτωρ ) ( زادهٔ پیرامون ۱۸۶ پیش از میلاد - مرگ ۱۴۵ پیش از میلاد ) پادشاه مصر باستان از دودمان بطلمیوسی بود.
او در شش سالگی به پادشاهی رسید و به دلیل خردسالی اش کنترل حکومت به دست مادرش - کلئوپاترای یکم - بود. او به شیوهٔ فرعونها با خواهرش کلئوپاترای دوم پیمان زناشویی بست. او از ۱۷۰ پیش از میلاد بر سر چیرگی بر شام درگیر جنگ های سوری با آنتیوخوس چهارم گردید.

💡 ولی دیمتریوس دوم نزد مردمان سوریه پادشاهی دلپذیر نبود چه که او پسرکی بود که با پشتوانهٔ دودمان بطلمیوسی مصر باستان و مزدوران کرتی به پادشاهی رسیده بود. از آنجایی که بطلمیوس ششم بر بیشتر بخش‌های جنوب سوریه دست‌یافته‌بود انطاکیان پادشاهی سلوکی را بدو پیشنهادند؛ ولی از آنجا که او می‌دانست که روم یک کشور یکهٔ هلنی را برنمی‌تابد پس بر پادشاهی دیمتریوس پا می‌فشرد تا اینکه یک سال پس از آن کشته‌شد و سپاهیانش نیز بی‌فرمانده به سوی مصر پس نشستند. از آنجا که الکساندر بالاس هم کشته شده بود پس دیمتریوس دوم تنها و بی‌هماورد برای تاج و تخت سلوکی بود.