بدن برزخی

[ویکی شیعه] بدن برزَخی یا جسم برزخی و یا بدن مثالی بدنی که روح انسان پس از مرگ (در عالم برزخ) به آن منتقل می شود و با آن مورد عذاب یا نعمت قرار می گیرد. این بدن ماده و خواص آن از قبیل جِرم، وزن، رنگ و ابعاد را ندارد. البته برخی معتقدند روح پس از مرگ دوباره به بدن ملحق شده و انسان با جسم دنیایی خود وارد برزخ می شود.
انسان موجودی مرکب از روح و بدن خاکی است. روح انسان پس از مرگ در بدن برزخی قرار می گیرد. نظریه های متفاوتی درباره چگونگی بدن برزخی وجود دارد. اندیشمندان اسلامی پس از نقد، بررسی، و دفع شبهات آنان، یک یا چند نظر را محتمل دانسته اند. مهم ترین نظرات بدین شرح می باشد:
به باور مشهور، روح انسان بعد از مرگ در قالب بدن مثالی قرار می گیرد. بدن مثالی از لحاظ شکل و قیافه مانند بدن دنیایی انسان است؛ ولی ماده و خواص ماده از قبیل جِرم، وزن، رنگ و ابعاد را ندارد. جسم برزخی از اجسامی که در جهان وجود دارد، لطیف تر است. اندیشمندان اسلامی بدن برزخی را به اَشباح و صوری که انسان در ذهن خود یا در خواب می بیند، تشبیه کرده اند. برخی معتقدند فرشتگان نیز دارای بدن مثالی هستند. بدن مثالی در عالم مثال (عالم برزخ) وجود دارد. عالم مثال واسطه و حد فاصلِ میان عالم مادی (طبیعت) و عالم مجردات است. طبق این نظریه فشار قبر بر بدن مثالی وارد می شود.

💡 براساس احادیث اسلامی وقرانی، عذاب قبر یا عذاب برزخ سختی‌ها و فشارهایی است که انسان پس از مرگ و وارد شدن به عالَم بَرزخ با آنها مواجه می‌شود. کیفیت و چگونگی فشار قبر تا حد زیادی مشخص نیست؛ برخی آن را فشار بر جسم دفن‌شده در خاک می‌دانند و برخی بر روح و بدن برزخی. عذاب قبر اقسام مختلفی دارد که یکی از آنها فشار قبر است. آیات قرآن و روایات اهل بیت بخشی از مسائل مرتبط با آن را بازگو کرده‌اند، در روایتی از امام صادق نقل شده