دانشنامه اسلامی
[ویکی فقه] سوره جمعه، شصت و دومین سوره قرآن کریم در ترتیب مصحف و صد و دهمین سوره در ترتیب نزول، پس از سوره صَفّ و پیش از سوره تَغابُن می باشد.
این سوره یازده آیه دارد.
سوره جمعه از مسبحات
سوره جمعه از سوره های مُسَبِّحات است؛ یعنی، با ذکر تسبیح و تقدیس خداوند آغاز می گردد.
محل نزول سوره
بر خلاف اجماع مفسران، که این سوره را مدنی دانسته اند، ابوالفتوح رازی، با استناد به قول ابن عباس و ضحاک، آن را مکّی شمرده؛ اما، مضامین سوره، که به موضوع یهود و برپایی نماز جمعه پرداخته است، دلالتی آشکار بر مدنی بودن آن دارد.
تلفظ و معنای نام سوره
...
[ویکی شیعه] سوره جمعه شصت و دومین سوره قرآن و از سوره های مدنی که در جزء بیست و هشتم قرآن جای گرفته است. این سوره به سبب اینکه حکم نماز جمعه را بیان می کند، جمعه نامیده شده است. خداوند در این سوره به اهمیت نماز جمعه می پردازد و به مسلمانان دستور می دهد هنگام برپایی نماز جمعه، هر نوع معامله از جمله خرید و فروش را رها کنند.
از آیات مشهور این سوره آیه نهم است که حکم نماز جمعه را بیان می کند. در فضیلت تلاوت این سوره آمده است اگر کسی این سوره را در هر شب جمعه بخواند، کفاره گناهان بین دو جمعهٔ او خواهد بود. همچنین مستحب است در نماز جمعه، این سوره خوانده شود. سوره جمعه همچون بسیاری از آیات و روایات، در بناهای مذهبی ـ تاریخی همچون حرم امام رضا و حرم حضرت معصومه بر کتیبه هایی نقش بسته است.
این سوره را جُمُعه (به ضمّ میم) یا جُمْعه (به سکون میم) می نامند که به معنای اجتماع و گرد هم آمدن و نام خاص هفتمین روز هفته است. این سوره به این مناسبت که حکم نماز جمعه و آداب اعمال پس از آن را بیان می کند، جمعه نامیده شده است.
[ویکی اهل البیت] سوره جمعه شصت و دومین سوره از قرآن است و دارای 11 آیه است.
سوره جمعه مدنی است.این سوره در ترتیب مصحف شصت و دومین سوره و در ترتیب نزول صدو نهمین سوره قرآن کریم است که پیش از آن سوره تحریم و پس از آن سوره تغابن نازل شده است.
به اجماع و اتفاق مفسرین عامه و خاصه یازده آیه است.
ابی بن کعب از پیامبر صلی الله علیه و آله روایت نموده که فرمودند: کسی که سوره جمعه را قرائت کند به او داده خواهد شد ده حسنه به عدد افرادی که به نماز جمعه آمده و به عدد آن کسانی که شرکت نکرده اند.
منصور بن حازم از امام صادق علیه السلام روایت کرده که فرمودند: بر هر مؤمنی از شیعیان ما لازم است که در شب جمعه قرائت کند سوره جمعه و سوره «سبح اسم ربک» را و در نماز ظهر جمعه سوره جمعه و سوره منافقین را پس وقتی که این کار را کرد چنان است که عمل رسول خدا صلی الله علیه و آله را انجام داده و ثواب و جزاء او بر خدا، بهشت است.
این سوره به بیانی کاملا انگیزنده، مسلمین را وادار می کند که نسبت به نماز جمعه اهتمام بورزند، و آنچه در به پاداشتنش لازم است فراهم سازند، چون نماز جمعه از شعائر بزرگ خدا است که تعظیم و اهتمام به امر آن، هم دنیای مردم را اصلاح می کند، و هم آخرتشان را، و خدای تعالی بیان این مطلب را با تسبیح و ثنای بر خود آغاز کرد که در میان قومی امی رسولی از خود آنان مبعوث کرد تا آیات او را بر آنان بخواند، و با اعمال صالح و اخلاق پاک تزکیه شان کند، و کتاب و حکمتشان بیاموزد و به همین منظور کتاب خدا و معارف دینش را به بهترین وجهی بر آنان و افرادی که به آنان ملحق می شوند، و نسل های بعد از آنان تحمیل کرد، و زنهارشان داد از اینکه مثل یهود نباشند که خدای تعالی تورات را بر آنان تحمیل کرد، ولی آنان آن را حمل نکردند، و به معارف آن معتقد نشدند، و به احکامش عمل نکردند، در نتیجه مانند الاغی شدند که بارش کتاب باشد.
و در آخر به عنوان نتیجه دستور می دهد که وقتی بانک نماز جمعه بلند می شود بازار و دادوستد را رها نموده، به سوی ذکر خدا بشتابند. و نیز افرادی را که خلاف این دستور عمل می کنند، و رسول خدا (ص) را در حالی که مشغول خطبه نماز است رها نموده، به سوی دادوستد می روند، سرزنش می کند، و این رفتار را نشانه آن می داند که این گونه افراد معارف کتاب خدا و احکامش را نپذیرفته اند