زجره

( زجرة ) زجرة. [ زَ رَ ] ( ع مص ) واحد زجر. در سوره نازعات از قرآن آمده: فانما هی زجرة واحدة ( 19/37 )؛ یعنی آن ( نفخه دوم ) فقط یک بار بانگ است. ( از محیط المحیط ). یک بار زجر است و در قرآن است... ( از اقرب الموارد ): فانما هی زجرة واحدة؛ اکنون پس چنین است یک آواز. ( تفسیر کشف الاسرار ج 10 ص 363 ).

[ویکی الکتاب] معنی زَجْرَةٌ: نهیب - فریاد ("زجر"یعنی کسی را با تهدید به مذمت و یا کتک، از کاری و یا راهی منصرف کنی اینکه نفخه دوم را زجره خوانده، از این جهت بوده که انسان با این نهیب از نشاه مرگ به نشاه حیات، و از باطن زمین به روی زمین منتقل میشود )
ریشه کلمه:
زجر (۶ بار)
«زَجْرَة» از مادّه «زجر»، گاه، به معنای طرد است، و گاه، به معنای فریادی است که برای راندن گفته می شود، و در اینجا منظور معنای دوم، و اشاره به «نفخه دوم» و «صیحه ثانی اسرافیل» می باشد. انتخاب تعبیر «زَجْرَةٌ واحِدَةٌ» در سوره «نازعات» با توجّه به محتوای این دو کلمه، اشاره به سرعت و ناگهانی بودن رستاخیز و سهولت و آسانی آن در برابر قدرت خدا است، که با یک فریاد آمرانه از سوی فرشته رستاخیز، یا صور اسرافیل، همه مردگان لباس حیات در تن می کنند و در عرصه محشر برای حساب حاضر می شوند.
راندن با صدا، سپس گاهی در صدا و گاهی در مطلق راندن به کار می‏رود عبارت راغب چنین است «الزجر طرد بصوت. ثم سیتعمل فی الطرد تارة و فی الصوت اخری» صحاح و قاموس و اقرب منع و نهی گفته‏اند. این معانی قریب به هم اند.. یعنی قیامت فقط یک صیحه و یا یک حرکت است آنگاه همه زنده شده نگاه می‏کنند آیه در جواب کسانی است که وقوع قیامت با صیحه و فریاد است و لذا زجره به معنی صیحه است یعنی با یک صیحه قیامت بر پا می‏شود. طبرسی که زجر را بر گرداندن گفته می‏گوید: گوئی مردم از حال خود برگردانده شده‏اند به محشر.. یعنی بنده ما نوح را تکذیب کرده و گفتند دیوانه است و منع و طرد شد گوئی فریاد کشیده گفته‏اند: ساکت باش!. ازدجار به معنی زجر است یعنی از اخبار گذشتگان به آنها آمد چیزیکه در آن موعظه و منع از ارتکاب گناهان است مزدجر در ایه مصدر میمی است. چنانکه المیزان گفته. * راجع به این آیات رجوع شود به «تلی» که مشروحاً گفته شده است.

💡 قابل توجه اين كه از امير مؤ منان على (عليه السلام )نقل شده در يكى از روزهاى غدير خطبه اى خواند و ضمن دعوت مردم به توحيد الهى آنهارا به طاعت كسانى كه خداوند امر به اطاعت آنها كرده است توجه داد و آيه فوق را يادآورشد، سپس افزود: افتدرون الاستكبار ما هو؟ هو ترك الطاعة لمن امروا بطاعته، و الترفععلى من ندبوا الى متابعته، و القرآن ينطق من هذا كثيرا، ان تدبره متدبر زجره، و وعظه!:

💡 ضمير (هى ) به كلمه (كره ) بر مى گردد. و بعضى گفته اند: به كلمه(رادفه ) كه منظور از آن نفخه دوم است بر مى گردد، و كلمه (زجر) به معناى طردكردن كسى با آواز و نهيب است، و اگر نفخه دوم را زجره خوانده، از اين جهت بوده كهانسان با اين نهيب از نشاه مرگ به نشاه حيات، و از باطن زمين به روى زمينمنتقل مى شود، و كلمه (اذا) فجائيه است، يعنى معناى (ناگاه و ناگهان ) را مى دهد،و كلمه (ساهره ) به معناى زمين هموار، و يا زمين خالى از گياه است.